Ալեքս Մելիքյանի բլոգ

1․որէղեն, վայրեշ, վերել ոսկեզնոց, բարոխուրություն, բացոթյա, բերրի, նշխարկ, անապազօրյա:, մեղմօրոշ, մեղմորեն, Եվրոպա, անրաժեշտ, խոնար, եղբայր, անդրադառնալ, դյուրընկալների, աջ, աներևույթը, կիթառ, որյակալ,

Սեպտեմբերի 30-ից հոկտեմբերի 6

Ընկերներ ջան, այս շաբաթ ներկայացնելու եք․

• Նկարագրեք որևէ գեղձի ֆուկցիայի խանգարման հետևանքով առաջացած հիվանդություն։

Ենթաստամոքսային գեղձը—շաքարային դիաբետ

Լրացուցիչ աշխատանք- պատասխանել հարցերին․

• Մակուղեղի գործառույթի ինչպիսի՞ խանգարուﬓեր գիտեք:

Մտածողության խանգարումներ. Դրանք կարող են ներառել ուշադրության վատթարացում, մոռացկոտություն, ու նաև մտածողության արագության կրճատում։

• Ո՞րն է վահանագեղձի գործառույթը. նրա թերգործառույթի և գերգործառույթի
  դեպքում ինչպիսի՞ խանգարուﬓեր են առաջանում

Կորցրած էներգիա: Հոգնածություն, թույլություն, քնկոտություն, Մարմնի քաշի ավելացում: Մասնավորապես, նյութափոխանակության դանդաղեցման պատճառով։

• Ինչպե՞ս են մակերիկաﬓերի և ենթաստամոքսային գեղձի հորմոններն ազդում ածխաջ րերի փոխանակության վրա:

Ենթաստամոքսային գեղձը արտադրում է հիմնականում երկու հակառակորդ հորմոն՝ ինսուլին և գլուկագոն։

Ինսուլինը Սկսում է ազդել այն ժամանակ, երբ արյան գլուկոզայի մակարդակը բարձրանում է (օրինակ, սնունդ ընդունելուց հետո)։ Ինսուլինը նպաստում է գլուկոզայի ներթափանցմանը մկանային և ճարպային բջիջներ, որտեղ այն օգտագործվում է էներգիա ստանալու համար կամ պահպանվում որպես գլիկոգեն։ Սա իջեցնում է արյան գլուկոզայի մակարդակը։

Քիմիական միացման ռեակցիաներ

1. 2H₂ + O₂ → 2H₂O
   Ջրածնի և թթվածնի միացում՝ ջուր ստանալու համար:
2. N₂ + 3H₂ → 2NH₃
   Ազոտի և ջրածնի միացում՝ ամոնիակ ստանալու համար (Haber-ի պրոցես):
3. C + O₂ → CO₂
   Ածխի և թթվածնի միացում՝ ածխաթթու գազ ստանալու համար:
4. 2Na + Cl₂ → 2NaCl
   Նատրիումի և քլորի միացում՝ նատրիումի քլորիդ (խոհարարական աղ) ստանալու համար:
5. SO₃ + H₂O → H₂SO₄
   Ծծմբի օքսիդի և ջրի միացում՝ ծծմբական թթու ստանալու համար:

Քայքայման ռեակցիաներ

1. 2H₂O → 2H₂ + O₂
   Ջրի քայքայում՝ ջրածին և թթվածին ստանալու համար (էլեկտրոլիզ):
2. CaCO₃ → CaO + CO₂
   Կալցիումի կարբոնատի քայքայում՝ կալցիումի օքսիդ և ածխաթթու գազ ստանալու համար:
3. 2KClO₃ → 2KCl + 3O₂
   Կալիումի քլորատի քայքայում՝ կալիումի քլորիդ և թթվածին ստանալու համար:
4. 2HgO → 2Hg + O₂
   Սնդիկի օքսիդի քայքայում՝ սնդիկ և թթվածին ստանալու համար:
5. H₂CO₃ → H₂O + CO₂
   Ածխաթթվի քայքայում՝ ջուր և ածխաթթու գազ ստանալու համար:

Տեղակալման ռեակցիա

պարզ նյութ՝ ցինկի և բարդ նյութ աղաթթվի փոխազդեցությունից առաջանում են նոր պարզ նյութ՝ ջրածին և բարդ նյութ՝ ցինկի քլորիդ:

Ցինկի և աղաթթվի փոխազդեցությունը.

Zn+2HCl=H2↑+ZnCl

Փոխանակման ռեակցիա

Փոխանակման են կոչվում այն ռեակցիաներըը, որոնք կատարում են 2 բարդ նյութերի միջև, որտեղ նրանք փոխանակվում են իրենց բաղադրիչ մասերով։ Փոխանակման ռեակցիաները կարող են առաջանալ երկու անօրգանական աղերի միջև, երբ մեկ ելանյութը ջրում անլուծելի է: Օրինակ, արծաթի նիտրատի և կոբալտի հեքսամին քլորիդի խառնուրդից առաջանում են կոբալտային համալիրի նիտրատային աղը և արծաթի քլորիդ․

1․ Լուծել հավասարումների համակարգը

Ա)

y=-3x+5

x-y+1

x-(-3x+5)+1=0

x=1

y=-3*1+5

y=2

Պատ՝. (1;2)

Բ)

x=2y-4

2x+3y-6=0

2(2y-4)+3y-6=0

y=2

x=2*2-4

x=0

Պատ՝. (2;0)

2․ Լուծել հավասարումների համակարգը․

ա)

x-2y=-1

2y=5-3x

x-(5-3x)=-1

x=1

2y=5-3*1

y=1

Պատ՝. (1;1)

բ)

y=2x+1
5x-2x-1+6=0
5x=-1+6=5
x=5:5=1
y=2*1+1=2

Պատ․՝ (1;2)։

գ)

y=3x-2
-5x+2*(3x-2)-3=0
-5x+6x-4-3=0
x=-4-3=-7
y=3*(-7)-2=-27
Պատ․՝ (-7;-27)։

My hobby is quite unique because I enjoy two different activities: boxing and collecting perfumes. Boxing is a sport that helps me stay fit and focused. I train regularly, improving my strength and endurance. It’s a great way to release stress, and I love the discipline and skill it requires. Sparring with partners and learning new techniques also keeps things exciting. On the other hand, I have a passion for perfumes. I love exploring different fragrances, each one telling its own story through unique blends of ingredients. From floral to woody, fresh to spicy, collecting perfumes gives me an opportunity to appreciate the art of scent creation. In this way, I balance physical activity with my sensory interest in fragrances, making these two hobbies very rewarding.

Թեմա՝ Գործակիցների հավասարեցման (գումարման) կանոնը:

Երկու անհայտներով երկու հավասարումների համակարգի լուծման գումարման (գործակիցների հավասարեցման) եղանակի ալգորիթմը:

1. Հավասարեցնել (եթե անհրաժեշտ է) փոփոխականներից մեկի գործակիցների մոդուլները:
2. Գումարել կամ հանել հավասարումները: Լուծել ստացված մեկ փոփոխականով հավասարումը և գտնել անհայտներից մեկը:  

3. Երկրորդ քայլում գտած արժեքը տեղադրել հավասարումներից որևէ մեկի մեջ և գտնել համակարգի երկրորդ փոփոխականի արժեքը:  

4. Գրել պատասխանը: 

Օրինակ

1. Լուծել հավասարումների համակարգը՝ 

Լուծում:

Գումարենք հավասարումները՝

2. Լուծել հավասարումների համակարգը՝ 

Լուծում: Այս համակարգում փոփոխականների գործակիցները մոդուլով հավասար չեն իրար: Հետևաբար, պետք է հավասարեցնել փոփոխականներից մեկի, օրինակ՝ x-ի գործակիցները: Դրա համար առաջին հավասարումը բազմապատկենք 3-ով, իսկ երկրորդը՝ 5-ով: Հիմա x-ի գործակիցները հավասար են և կարող ենք հավասարումները իրարից հանել: 

Առաջադրանքներ։

1․ Լուծել հավասարումների համակարգը․

2․ Լուծել հավասարումների համակարգը․

3․ Լուծել հավասարումների համակարգը․

Թեմա՝ Սեղան

Սեղան է կոչվում այն քառանկյունը, որի երկու կողմերը զուգահեռ են, իսկ մյուս երկուսը զուգահեռ չեն:

Սեղանի զուգահեռ կողմերը կոչվում են հիմքեր:AD -ն և BC -ն սեղանի հիմքերն են:  

Սեղանի ոչ զուգահեռ կողմերը, կոչվում են սրունքներ: AB -ն և CD -ն սեղանի սրունքներն են:  

Կան սեղանի մի քանի տեսակներ: Հաճախ դիտարկվում են ուղղանկյուն և հավասարասրուն սեղանները:

Ուղղանկյուն սեղան

Սեղանը կոչվում է ուղղանկյուն սեղան, եթե նրա սրունքներից որևէ մեկը ուղղահայաց է հիմքերին:

Հավասարասրուն սեղան

Սեղանը, որի սրունքները հավասար են, կոչվում է հավասարասրուն սեղան:

Սեղանի հատկությունները

Սեղանի ներքին անկյունների գումարը (ցանկացած քառանկյան) 360° է:

Ցանկացած սեղանի սրունքին առընթեր անկյունների գումարը 180° է:

Հավասարասրուն սեղանի հատկությունները

Սեղանը կոչվում է հավասարասրուն, եթե նրա սրունքները հավասար են:

Հետևյալ հատկությունները բնորոշ են միայն հավասարասրուն սեղաններին:

1. Հավասարասրուն սեղանի հիմքերին առընթեր անկյունները զույգ առ զույգ հավասար են:

2. Հավասարասրուն սեղանի անկյունագծերը հավասար են:

AC=BD

Հավասարասրուն սեղանի հայտանիշները

1. Եթե սեղանի հիմքին առընթեր անկյունները հավասար են, ապա սեղանը հավասարասրուն է:

2. Եթե սեղանի անկյունագծերը հավասար են, ապա սեղանը հավասարասրուն է:

Հարցեր և առաջադրանքներ:

1․ Ո՚ր պատկերն է կոչվում սեղան: GEOGEBRA ծրագրով գծել սեղան:

2․Ինչպե՞ս են կոչվում սեղանի կողմերը:

3․ Ո՚ր պատկերն է կոչվում հավասարասրուն սեղան:

4․ Թվարկել սեղանի տեսակները: GEOGEBRA ծրագրով գծել այդ պատկերները:

5․ Նշել  ճիշտ պնդումը:

ա) Ցանկացած սեղանի հիմքերը զուգահեռ են:

բ) Հավասարասրուն սեղանի սրունքները զուգահեռ են:

գ) Ուղղանկյուն սեղանի հիմքերը հավասար են:

6․ Տրված է՝ ∢A=37°∢C=121°։ Գտնել ∢B,∢D

7․ Հաշվել ABCD սեղանի անկյունները, եթե  ∢A=30°

8․ ABCD սեղանի AB սրունքը հիմքի հետ կազմում է 30°: Հաշվիր BK բարձրությունը, եթե AB կողմը 30 սմ է:

9․ Սեղանի հիմքերի հարաբերությունը հավասար է 2:7: Հաշվել սեղանի մեծ հիմքը, եթե նրա փոքր հիմքը հավասար է 12 սմ -ի:

10․ Սեղանի կողմերը հարաբերում են ինչպես՝ 7:6:10:9, իսկ սեղանի պարագիծը 128 սմ է: Հաշվիր սեղանի կողմերը:

Արքիմեդի օրենք

Արքիմեդի օրենքը ձևակերպում է մարմինների լողունակության և հեղուկներում կամ գազերում նրանց վրա ազդող ուժերի հարաբերությունը:

Ըստ Արքիմեդի օրենքի՝ մարմնի վրա հեղուկում (կամ գազում) ընկղմվելու դեպքում ազդում է վեր բարձրացող ուժ, որը հավասար է մարմնի կողմից տեղահանված հեղուկի (կամ գազի) քաշին: Այս ուժը կոչվում է լողացման ուժ կամ Արքիմեդյան ուժ:

Օրենքը կարելի է ձևակերպել հետևյալ կերպ.
«Յուրաքանչյուր մարմին, որը ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն ընկղմված է հեղուկի մեջ, իր վրա զգում է վեր ուղղված լողացման ուժ, որը հավասար է տեղահանված հեղուկի ծանրությանը»:

Արքիմեդի օրենքը կիրառվում է տարբեր ոլորտներում, ինչպիսիք են նավաշինությունը, օդագնացությունը, սուզանավերի նախագծումը և այլն:

Արքիմեդի Ուժ

Արքիմեդի ուժը (կամ լողացման ուժ) այն վեր ուղղված ուժն է, որը ազդում է մարմնի վրա, երբ այն ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն ընկղմված է հեղուկի կամ գազի մեջ: Այս ուժը առաջանում է հեղուկի կամ գազի ճնշման տարբերությունից, որը գործում է մարմնի տարբեր մասերի վրա:

F Արքիմեդ​ — Արքիմեդի ուժը,

ρ — հեղուկի (կամ գազի) խտությունը,

v — մարմնի տեղահանած հեղուկի (կամ գազի) ծավալը,

g — ծանրության արագացումն է (մոտավորապես 9.8, {մ/վ^2} երկրի մակերևույթին):

Այս ուժը էական նշանակություն ունի լողացող մարմինների համար. եթե Արքիմեդի ուժը մեծ է մարմնի քաշից, մարմինը կլողա, իսկ եթե փոքր է, ապա կխորտակվի:

Դասի հղում։

Այլ հղումներ՝ 1,  2

1. Բնութագրել Ֆրանսիայի աշխարհագրական դիրքը: 
2. Որո՞նք են ֆրանսիայի տնտեսության զարգացման նախադրյալները
3. Ի՞նչ դեր ունի Ֆրանսիան ժամանակակից աշխարհում և տարածաշրջանում:
4. Որոնք են Ֆրանսիայիում զբոսաշրջության և հանգստի կազմակերպման ռեսուրսները։

• Բնութագրել Ֆրանսիայի աշխարհագրական դիրքը: 

Ֆրանսիան գտնվում է Եվրոպայի ծայր արևմուտքում և ունի շատ հարմար տնտեսաաշխարհագրական դիրք։ Աշխարհագրական դիրքի բնորորշ գծերն են ա) հարմար հարևանային դիրքը։ Նրա բոլոր հարևանները Եվրամիության անդամ զարգացած երկրներ են։ բ) Երկու անգամ ավելի երկար ծովային սահմանները, քան ցամաքայինը։ Ատլանտյան օվկիանոսի և նրա մասը կազմող Միջերկրական ծովի հետ սահմանակցումը հնարավորություն է տալիս ակտիվ մասնակցություն ունենալ համաշխարհային ծովային առևտրին։ գ) Տարանցիկ դիրքը, քանի այստեցով են անցնում Մեջորկրական ծովից դեպի Հյուսիսային ծով և Իսպանիայից դեպի Իտալիա ու Եվրոպայի այլ երկրներ անցնող կարևոր ճանապարհները։

• Որո՞նք են ֆրանսիայի տնտեսության զարգացման նախադրյալները

Հարմար աշխարհագրական դիրքը, համեմատաբար հարթ մակերևույթը, բնական պաշարները, հարուստ ջրային և հողային ռեսուրսներ, բարենպաստ կլիմա։

• Ի՞նչ դեր ունի Ֆրանսիան ժամանակակից աշխարհում և տարածաշրջանում:

Ֆրանսիան Եվրամիության և Եվրոպական խորհդրի հիմնադիրներից է։ Ֆրանսիական Ստրասբուրգ քաղաքում գտնվում են Եվրախորհրդարանը և Եվրոպական խորհրդը։ Ֆրանսիան բնապահպանության համար պայքարող առաջատար երկրներից է, ինչպես նաև մարդու իրավունքների, ժողովրդավարության համար պայքարող։ Ֆրանսիայի հայտնի կարգախոսն է՝ ազատություն, հավասարություն, եղբայրություն։

• Որոնք են Ֆրանսիայիում զբոսաշրջության և հանգստի կազմակերպման ռեսուրսները։

Միջերկրական ծովի բարձրորակ լողափերը, Ալպերի հանգստավայրերը, զարգացած ճանապարհային և տրանսպորտային ցանցը, պատմամշակութային վայրերը, ճարտարապետություն։ Տարեկան ֆրանսիան այցելում են 70-75 միլիոն զբոսարջիկ։

1․Ի՞նչն են անվանում մեխանիկական շարժում։

Մեխանիկական շարժումը ժամանակի ընթացքում մարմնի դիրքի փոփոխությունն է ուրիշ մարմինների նկատմամբ:

2.Բերել մեխանիկական շարժման օրինակներ։

Մեխանիկական շարժման օրինակներ են՝ գնդակի գլորվելը, մեքենայի գնալը, մարդու քայլելը և այլն:

3.Ո՞ր մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին

Հաշվարկման մարմինը այն մարմինն է, որի նկատմամբ դիտարկվում է ուրիշ մարմինների շարժումը:

4.Ի՞նչն են անվանում նյութական կետ։

Նյութական կետը այն մարմինն է, որի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է անտեսել:

5.Ո՞ր դեպքում մարմինը կարելի է համարել նյութական կետ,ո՞ր դեպքում՝ոչ։

Եթե մարմնի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է անտեսել, այդ կետը կարելի է համարել նյութական կետ: Իսկ եթե տվյալ պայմաններում չի կարելի է անտեսել մարմնի չափերը, այն չի համարվում նյութական կետ:

6.Ի՞նչն են անվանում շարժման հետագիծ։

Հետագիծը այն գիծն է, որով տվյալ հաշվարկման համակարգում շարժվում է մարմինը:

7.Ինչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ։

Advertisement

Մարմնի անցած ճանապարհը հետագծի այն տեղամասն է, որով շարժվել է մարմինը որոշակի ժամանակամիջոցում:

8.Ինչո՞վ է տարբերվում հետագիծն անցած ճանապարհից:

Հետագիծը տարբերվում է անցած ճանապարհից նրանով, որ անցած ճանապարհը որոշակի ժամանակամիջոցում է ընթանում իսկ հետագիծը կարևոր չէ ինչ ժամանակամիջոցում է ընթանում:

9.Ո՞ր շարժումն է կոչվում հավասաաչափ,ո՞րը անհավասարաչափ։

Այն շարժումը, որի ընթացքում մարմինը կամայական հավասար ժամանակամիջոցներում անցնում է հավասար ճանապարհներ, կոչվում է հավասարաչափ շարժում:

Անհավասարաչափ շարժումները այն են, երբ հավասար ժամանակամիջոցներում մարմինն անցնում է անհավասար ճանապարհներ։

10.Ո՞ր մեծությունն է կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն ՝գրել բանաձևը

Հավասարաչափ շարժման արագությունը ֆիզիկական մեծություն է, որը հավասար է մարմնի անցած ճանապարհի հարաբերությանն այն ճամանակամիջոցին, որի ընթացքում մարմինն անցել է այդ ճանապարհը:

11․Ի՞նչ միավորներով է չափվում արագությունը՝ՄՀ-ում

ՄՀ֊ում որպես արագության միավոր ընդունված է այն հավասարաչափ շարժման արագությունը, որի դեպքում մարմինը 1վ֊ում անցնում է 1մ ճանապարհ։ Այդ միավորը նշանակում են 1 մ/վ։

12․Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը

Հավասարաչափ շարժման դեպքում մարմնի անցած ճանապարհը որոշելու համար նրա արագությունը պետք է բազմապատկել շարժման ժամանակով։

s=v×t

13.Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժման ժամանակը,եթե հայտնի են մարմնի արագությունն ու ճանապարհը,գրել բանաձևը:

Հավասարաչափ շարժման ժամանակը որոշելու համար պետք է մարմնի անցած ճանապարհը բաժանել նրա արագությանը։

t=s/v

14․Մեխանիկայի ո՞ր բաժինն  են անվանում կինեմատիկա։Ի՞նչ է ուսումնասիրում մեխանիկայի  <<դինամիկա>> բաժինը

Այն բաժինը որը ուսումնասիրում մարմինների շարժումը առանց պատճառների քննարկման կոչվում է կինեմատիկա։

15․Սահմանել աանհավասարաչափ շարժման միջին  արագություն։

Միջին արագությունը այն ֆիզիկական մեծությունն է, որը հավասար է մարմնի անցած ճանապարհի և այդ ճանապարհն անցնելու ժամանակի հարաբերությանը։

16․Գրել միջին արագության բանաձևը։

Միջին արագության բանաձևն է․
Vմիջ = S/t
Vմիջ – միջին արագություն
S – ճանապարհ
t – ժամանակ