Author: Ալեքս Մելիքյան

Գյուղատնտեսությունը տնտեսության ամենակարևոր ոլորտներից է։ Այն կենտրոնացված է բուսական և կենդանական ռեսուրսների արտադրության և վաճառքի վրա։ Այն ունի շատ ոլորտ, բայց մենք խոսելու ենք երկու ամենակարևոր ոլորտների մասին՝ անասնապահությունը և բուսաբուծությունը։

Գյուղատնտեսությունը բոլոր երկրների համար շատ կարևոր է, որովհետև այն ապահովում է ռեսուրսներ, որոնք հարկավոր են մարդու կյանքի և սնվելու համար։ Ամեն երկիր ունի իր գյուղատնտեսության մասնագիտացումը, օրինակ ֆրանսիայում՝ գինեգործությունը և կաթնարդյունաբերությունը։ Հայաստանում դա բուսաբուծությունն է և այգեգործությունը, Հոլանդիայում՝ անասնապահությունը և ծաղկեբուծությունը։

Անասնապահություն

Անասնապահությունը գյուղատնտեսության ամենակարևոր ոլորտներից մեկն է։ Այն հիմնված է կենդանիների (կովեր, հավեր, ոչխարներ, խոզեր և այլն) պահելու և վաճառքի վրա, ինչպես նաև կենդանիների արտադրանքների՝ մսի, ձվի, կաթի, կաշվի, բրդի և ապրանքների վաճառքի շուրջ։ Անասնապահության ոլորտներից են կաթնարդյունաբերությունը, մսի արդյունաբերությունը, մեղվապահությունը, բրդի և կաշվի արտադրությունը և այլն։

Բուսաբուծություն

Բուսաբուծությունը գյուղատնտեսության այն ոլորտն է, որը զբաղվում է բույսերի և ծառերի մշակմամբ։ Բուսաբուծության մեջ լինում է մրգերի, բանջարեղենների, սերմերի, ծիլերի, սնկերի, ջրիմուռների, խոտի, և ծառերի մշակումը և վաճառքը։ Մարդիկ և կենդանիները բույսերը օգտագործում են որպես սնունդ (ուտելիք և թթվածնի աղբյուր)։ Բուսաբուծության ոլորտները բաղկացած են այգեգործությունից, բանջարաբուծությունից, անտառաբուծությունից, ծաղկաբուծությունից և այլն։

Աշխատանքի նպատակը․ փորձով ստուգել, թե ուժերի և նրանց բազուկների ի՞նչ հարաբերակցություն դեպքում լծակ կմնա հավասարակշռության մեջ։ Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր․ լաբորատար լծակ, ամրակալան, բեռների հավաքածու, չափաքանոն, ուժաչափ։ Աշխատանքի ընթացքում․

Լծակը կմնա հավասարակշռության մեջ, եթե նրա վրա ազդող ուժերի մոդուլները հակադարձ համեմա տական են այդ ուժերի բազուկներին:

Այս կանոնը կարելի է արտահայտել բանաձևով`

որտեղ F-ը և F2-ը լծակի վրա ազդող ուժերի մոդուլներն են, 4-ը և 2-ը՝ այդ ուժերի բազուկները (նկ.47, բ):

107. Հաշվեք 20Ն ուժի աշխատանքը 5 մ ճանապարհ անցնելիս:107. Calculate the work done by a force of 20 N while traveling 5 m.

F = 20ՆF = 20N

s = 5մs = 5 m

A = ?A = ?

A = FsA = Fs

A = 20 x 5 = 100ՋA = 20 x 5 = 100J

Պատասխան՝ 100Ջ։Answer: 100J.

108. Ի՞նչ ճանապարհ անցնելու դեպքում 8Ն ուժի աշխատանքը հավասար կլինի 32 Ջ-ի:108. What distance will the 8 N force do work equal to 32 J?

A = 32ՋA = 32J

F = 8ՆF = 8N

s = ?s = ?

s = A/Fs = A/F

s = 32 : 8 = 4մ

Պատասխան՝ 4մ։

109. 5 մ խորությամբ ջրհորից հավասարաչափ բարձրացրին 10 կգ զանգվածով ջրով լցված դույլը: Հաշվեք կատարված աշխատանքը։ Դույլը բարձրացնող պարանի զանգվածն անտեսել:

m = 10կգ

g = 9,8Ն/կգ

F = ?

F = mg

F = 10 x 9,8 = 98Ն

s = 5մ

A = ?

A = Fs

A = 98 x 5 = 490Ջ

Պատասխան՝ 490Ջ։

110. 0,25մ³ ծավալով բետոնե սալը հավասարաչափ բարձրացրին 6մ: Ի՞նչ աշխատանք կատարվեց այդ դեպքում: Բետոնի խտությունը 2000կգ/մ³է: Սալը բարձրացնող ճոպանի զանգվածն անտեսել:

V = 0,25մ³

p = 2000կգ/մ³

m = ?

m = pV

m = 0,25 x 2000 = 500կգ

g = 9,8Ն/կգ

F = ?

F = mg

F = 500 x 9,8 = 4900Ն

s = 6մ

A = ?

A = Fs

A = 4900 x 6 = 29400Ջ

Պատասխան՝ 29400Ջ

Ձիաուժը հզորության արտահամակարգային հնացած միավոր է։ Մտցվել է 18-րդ դարում և շարունակում է կիրառվել տեխնիկայի որոշ բնագավառներում (ավտոմոբիլաշինություն, տրակտորաշինություն)։ Նշանակվում է՝ ձ. ու., PS, HP կամ hp։ Գոյություն ունեն ձիաուժի տարբեր չափանիշներ և տեսակներ։ ՁՄիավորը օգտագործման մեջ է մտցրել շոտլանդացի ինժեներ Ջեյմս Վատը՝ ջերմային շարժիչների և բեռնաքարշ ձիերի հզորությունները համեմատելու համար։

1 ձիաուժ կամ hp հավասար է հզորության, որը անհրաժեշտ է 1 վայրկյանում 75 կիլոգրամ բեռը մեկ մետր բարձրության վրա բարձրացնելու համար: Որոշ դեպքերում սովորական է թարգմանել hp կիլովատներում – այդ դեպքում 1 ձիաուժ հավասար կլինի 735,5 վտ կամ 0,735 կՎտ հզորության:

HP- ում ուժը որոշելու համար հատուկ մեքենա, դուք պետք է անձնագրային տվյալների մեջ նշված կՎտ-ը վերածեք ձիաուժի: Դա արվում է հետևյալ կերպ. ԿՎտ-ներում նշված արժեքները պարզապես բաժանվում են 0,735-ով: Վերջնական արժեքը կնշանակի որոշակի մեքենայի ձիաուժ:

Մի քանի օրինակ `համեմատելու համար:

1. 1 լիտր շարժիչ ունեցող Nissan Micra- ն ունի հզորություն ՝ 48 կՎտ: Ձիաուժի մետրը որոշելու համար հարկավոր է բաժանել 48 / 0.735: Պարզվում է `65.3 կամ կլորացված` 65 ձի:
2. Հայտնի Volkswagen Golf- ի 2.0 լ TSI շարժիչով հայտնի մարզական տարբերակը ունի 155 կՎտ հզորություն: Թիվը բաժանելով 0.735-ով, արժեքը ստանում ենք hp- ով – 210:
3. Ներքին «Նիվա» -ի անձնագրային տվյալների մեջ նշվում է 58 կՎտ, ինչը հավասար է 79 ձիաուժ: Հաճախ այս արժեքը կլորացվում է և նշվում է 80 ձիաուժ արժեք:

Ձիերը հաշվարկելու ևս մեկ տարբերակ կա: Գրեթե ցանկացած հիմնական սպասարկման կայան ունի հատուկ տեղադրում, որը հեշտությամբ կարող է որոշել, թե որքան ձիաուժ կա մեքենայում: Մեքենան բարձրացվում է հարթակ, ամրագրված է, արագացուցիչի ոտնակը սեղմվում է ամբողջ ճանապարհով: Մի քանի րոպեից համակարգիչը կհաշվարկի արժեքը:

Ձիաուժն ուղղակիորեն ազդում է երկրի օրենսդրությամբ սահմանված տրանսպորտային հարկի վրա: Որքան բարձր է դա, այնքան ավելի շատ ստիպված կլինեք վճարել մեքենայի համար:

ՇԱՐԺԻՉԻ ՀԶՈՐՈՒԹՅԱՆ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻԱՎՈՐՆԵՐԸ ԵՒ ԴՐԱՆՑ ՆՇԱՆԱԿՈՒՄ

1. Ձիաուժ  (735.49875 Վտ): Նշանակվում է ՝ hp (սա netto շարժիչի ուժն է, որը չափվում է օժանդակ շարժիչային ստորաբաժանումների միջոցով, ինչպիսիք են ՝ լռող, գեներատոր), bp (սա շարժիչի համախառն ուժն է, չափվում է առանց լրացուցիչ միավորների օգտագործման):

Կարող եք հանդիպել նաև այլ նոթագրությունների. PS (գերմաներեն), CV (ֆրանսերեն), pk (նիդ.):

Անգլալեզու երկրներում ձիաուժը դեռ հաճախ հավասարվում է 745.6999 վտ-ին, ինչը մոտավորապես հավասար է 1,014 եվրոպական ձիաուժի:

2. Վատ

Քանի որ watt- ի \u200b\u200bնկարագրությունը դուրս է այս հոդվածի շրջանակներում, մենք այստեղ դրան չենք անդրադառնա:

1.Ինչն են անվանում մարմնի կշիռ:
Այն ուժը, որով մարմինը երկրի ձգողության հետևանքով ազդում է անշարժ հորիզոնական հենարանի կամ ուղղաձիգ կախոցի վրա, կոչվում է մարմնի կշիռ։

2.Ինչ՚ բնույթի ուժ է մարմնի կշիռը:
Իր բնույթով մարմնի կշիռը առաձգականության ուժ է։

3.Ինչպես է ուղղված մարմնի կշիռը,և որտեղ է այն կիրառված
Այն ուղղված է ուղղաձիգ՝ դեպի ներքև։ Այդ ուժը հենարանի առաձգականության ուժն է, որն առաջանում է մարմնի ազդեցությամբ հենարանի դեֆորմացիայի հետևանքով։

4.Ինչ բանաձևով է որոշվում մարմնի կշիռը:
p=mg

5.Պարզաբանել մարմնի կշռի և ծանրության ուժի տարբերությունները:
Մարմնի կշիռը բնույթով առաձգականության ուժ է, որն ազդում է հենարանի կամ կախոցի վրա։ Իսկ ծանրության ուժը գրավիտացիոն ուժ է, որն ազդում է մարմնի վրա: Այդ ուժերը միշտ ուղղված են ուղղաձիգ դեպի ներքև և կիրառված են տարբեր մարմինների վրա:

6.Քննարկել մարմնի զանգվածի և կշռի տարբերությունները

Առօրյա կյանքում մարմնի կշիռը հաճախ շփոթում են մարմնի զանգվածի հետ։ Պատճառն այն է, որ երկուսն էլ հաճախ կշեռքով են որոում։ Եթե մենք կշռվում ենք կամ խանութից ինչ որ բան ենք գնում, մենք ոչ թե կշիռը, այլ զանգվածն ենք որոշում։ Կշռի միավորը կգ է, իսկ կշիռն ուժ է և չափվում է նյուտոնով։

1.Բերել շփման առկայությունը հաստատող օրինակներ:
Օրինակ ՝ Փորձենք շարժել սեղանին դրված ծանր գիրքը ՝ նրա վրա ազդող հորիզոնական ուղղված ուժով: Կնկատենք, որ ազդող ուժը բավականաչափ փոքր է, այսինքն գիրքը դադարի վիճակում է: Եվ սկսում է շարժվել միայն այն դեպքում, երբ ազդող ուժ է լինում: Այդ ուժը մարմնի և սեղանի մակերևույթների միջև առաջացած դադարի շփման ուժն է

2.Ինչով է պայմանավորված շփումը
Շփման ուժը պայմանավորված է շփման ուժի մեծության և շփվող մարմինների ողորկության աստիճանից

3.Թվարկել շփման տեսակները և բերել օրինակներ:
Շփման տեսակներից են ՝ դադարի շփման ուժը, սահքի շփման ուժը և գլորման շփման ուժը։

4.Օրինակներով ցույց տալ,որ միևնույն պայմաններում գլորման շփման ուժը փոքր է սահքի շփման ուժից:
Երբ սահնակը սահելով իջնում է, նրան հեշտ է կանգնացնելը: Օրինակ՝կդիպչի մի մեծ քարի և կկանգնի, իսկ գլորվող սահնակը գլորվելով կանցնի քարի վրայով և նրան դժվար կլինի կանգնացնել: Սա նշանակում է, որ գլորման շփման ուժը ավելի փոքր է:

5.Բերել շփման դրսևորման օգտակար օրինակներ
Շփման հետևանքով մարդիկ ու կենդանիները քայլում են, վազում են, մենք կարողանում ենք առարկաներ շարժել, ավտոմեքենա վարել և այլն:

6.Բերել շփման դրսևորման վնասակար օրինակներ
Շփման հետևանքով գործարանում մաշվում են մեքենաների մասերը, և այլն:

7.Ինչպես կարելի է մեծացնել շփումը
Շփման ուժը կարելի է մեծացնել խորթ ու բորթ մակերևույթների պայմաններում:

8.Ինչպես կարելի է փոքրացնել շփումը
Շփման ուժը կարելի է փոքրացնել ողորգ մակերևույթների պայմաններում:

9.Բերեք օրինակներ,երբ մարմնի վրա միաժամանակ ազդում է մի քանի ուժ։
Օրինակ՝ երբ մարդը քայլում է, նրա վրա ազդում է ծանրության ուժը, թգողության ուժը և շփման ուժը:

10.Որ ուժն է կոչվում համազոր:
Այն ուժը, որ մարմնի վրա ունեննում է նույն ազդեցությունը, ինչ մի քանի ուժեր միասին ազդելիս, կոչվում է այդ ուժերի համազոր։ Համազորը վեկտորական մեծություն է։

1. Օղակաձև որդերի մի քանի տեսակներ ներառում են.
   • մարմնի ռինգ որդ
   • քոր առաջացում
   • մարզիկի ոտք
   • գլխամաշկի որդ
   • մաշկի սնկային վարակ
2. Անձրեւի կաթիլները չեն բազմանում։ Դրանք ձևավորվում են խտացում կոչվող գործընթացի միջոցով, երբ մթնոլորտում ջրի գոլորշիները սառչում են և առաջանում են կաթիլներ, որոնք կուտակվում են՝ առաջացնելով անձրևի կաթիլներ: Այնուամենայնիվ, անձրևի կաթիլները կարող են թվալ, որ բազմապատկվում են, երբ դրանք դիպչում են մակերեսին և շաղ տալիս՝ ստեղծելով ավելի փոքր կաթիլներ:
3. Բժշկության մեջ օգտագործվող որոշ օղակաձև որդեր ներառում են.
   • Գրիզեոֆուլվին, հակասնկային դեղամիջոց, որն օգտագործվում է ռինգվիրային վարակների բուժման համար:
   • Տերբինաֆին, մեկ այլ հակասնկային դեղամիջոց, որն արդյունավետ է ժանտախտի դեմ:
   • Կլոտրիմազոլ, հակասնկային քսուք, որն օգտագործվում է տարբեր սնկային վարակների բուժման համար, ներառյալ ռինգվիրը:
4. Գյուղատնտեսության մեջ օգտագործվող օղակաձև որդերի ներկայացուցիչներն են.
   • Տարբեր սնկերը, որոնք առաջացնում են բույսերի հիվանդություններ, ինչպիսիք են ցորենի ժանգը և գարու շերտավոր ժանգը, որոնք սնկային վարակների տեսակներ են, որոնք ազդում են մշակաբույսերի վրա:
5. Երիզորդների տեսակները ներառում են.
   • Taenia solium (խոզի երիզորդ)
   • Taenia saginata (տավարի երիզորդ)
   • Diphyllobothrium latum (ձկան երիզորդ)
6. Հայտարարությունը ճիշտ է: Եթե մարդ օգտագործում է երիզորդների թրթուրներով վարակված ոչ եփած կամ հում միս, նա կարող է վարակվել երիզորդով:
7. Մարդիկ, ովքեր վարակված ձուկ կամ շներ են պահում, կարող են վտանգի ենթարկվել մակաբույծ որդերով, ինչպիսիք են երիզորդները կամ կլոր որդերը, եթե համապատասխան հիգիենա և կանխարգելիչ միջոցներ չձեռնարկվեն:
8. Հերմաֆրոդիտը վերաբերում է օրգանիզմին, որն ունի և՛ արական, և՛ էգ վերարտադրողական օրգաններ կամ առանձնահատկություններ: Կենսաբանության մեջ այն հաճախ նկարագրում է կենդանիներ կամ բույսեր, որոնք կարող են արտադրել և՛ սերմ, և՛ ձու:
9. Վերականգնումն այն գործընթացն է, որի միջոցով օրգանիզմը կարող է նորից աճել կամ փոխարինել կորցրած կամ վնասված մարմնի մասերը կամ հյուսվածքները: Այս հատկությունը առկա է որոշ օրգանիզմներում, ինչպիսիք են ճիճուների, ծովաստղերի և սալամանդրների որոշ տեսակներ:
10. Ֆինան սովորաբար վերաբերում է ավանդական իրանական մանրանկարչությանը կամ նկարազարդմանը: Այս արվեստի գործերը հաճախ պատկերում են բարդ մանրամասներ և բնութագրվում են իրենց վառ գույներով և բարդ դիզայնով:

11.ներկայացնել մարտ ամսվա բլոգային աշխատանքները:

12.մարտ ամսվա ֆլեշմոբ։ կատարել եմ:

Adjective Comparative Superlative Adjective Comparative Superlative

1. tall — taller — tallest
2. cheap — cheaper — cheapest
3. expensive — more expensive — most expensive
4. good — better — best
5. lazy — lazier — laziest
6. pretty — prettier — prettiest
7. beautiful — more beautiful — most beautiful
8. difficult — more difficult — most difficult
9. boring — more boring — most boring
10. shy — shyer — shyest
11. happy — happier — happiest
12. short — shorter — shortest
13. famous — more famous — most famous
14. comfortable — more comfortable — most comfortable
15. ugly — uglier — ugliest
16. warm — warmer — warmest
17. long — longer — longest
18. intelligent — more intelligent — most intelligent
19. wide — wider — widest
20. thick — thicker — thickest
21. smart — smarter — smartest

22. far — farther/further — farthest/furthest
23. bad — worse — worst
24. fat — fatter — fattest
25. interesting — more interesting — most interesting
26. narrow — narrower — narrowest
27. safe — safer — safest
28. dangerous — more dangerous — most dangerous
29. messy — messier — messiest
30. handsome — more handsome — most handsome
31. attractive — more attractive — most attractive
32. delicious — more delicious — most delicious
33. useful — more useful — most useful
34. easy — easier — easiest
35. lucky — luckier — luckiest
36. quiet — quieter — quietest
37. noisy — noisier — noisiest
38. modern — more modern — most modern
39. patient — more patient — most patient
40. convenient — more convenient — most convenient
41. accurate — more accurate — most accurate

1. Ո՞ր ժամանակաշրջանն են անվանում «Դասական դարաշրջան»։

«Դասական դարաշրջան» ընդունված է անվանել հույն-պարս կական պատերազմներին հաջորդած ավելի քան մեկդարյա ժամանակաշր ջանը (Ք.ծ.ա. V-IV դդ.), երբ հունական պոլիսները հասան տնտեսական, քաղաքական և մշակութային աննախադեպ նվաճումների:

2. Ովքե՞ր էին համարվում պոլիսի լիարժեք քաղաքացի և ինչո՞ւ:

Արհեստավորները, մանր առևտրականները և գյուղացիները կազմում էին պոլիսների բնակչութ յան հիմնական միջին խավը։

3. Բացատրեք, թե ինչ էր գիմնազիոնը:

Տե՛ս
Գիմնազիա:

4. Ի՞նչ է նշանակում «սևով սպիտակի վրա գրել»–ը:

«Սև-սպիտակ գրել» արտահայտությունը նշանակում է տեղեկատվություն ներկայացնել հստակ և միանշանակ՝ առանց որևէ խեղաթյուրման կամ փաստերից խուսափելու։ Այս արտահայտությունը սովորաբար օգտագործվում է փոխանցվող տեղեկատվության անմիջականությունը, ճշգրտությունը և հավաստիությունը ընդգծելու համար: Տերմինը գալիս է սպիտակ թղթի վրա սև գույնով տեքստ գրելու սովորությունից, ինչը հեշտացնում է այն կարդալն ու հասկանալը:

5. Ո՞ւմ էին անվանում օլիմպիոնիկ:

Սովորաբար անվանում են այն մարդկանց ով որ մասնակցում է օլիմպիայի մրցությների։

6. Համեմատեք, թե ինչով էին պարգևատրում Օլիմպիական խաղերի հաղթողներին, և ինչով՝ Դելֆյան մրցումների հաղթողներին:

Դելֆյան խաղեր, արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող մրցությունների (մրցույթներ, փառատոններ), ինչպես նաև ցուցահանդեսների և ցուցադրությունների համախումբ։ Ժամանակակից Դելֆիական խաղերի ակունքները գալիս են անտիկ Պիթիական խաղերից, որ անցկացվել են հին՝ հունաստանում Դելֆիայում։ Դելֆիական խաղերի մասնակիցների և հաղթողների թվում բազմաթիվ են այն մարդիկ, որոնք հետագայում շարունակում են իրենց գործունեությունն արվեստի ոլորտում։

7. Ի՞նչ մարզաձևերում էին մրցում այդ երկու խաղերի մասնակիցները:

Մասնակիցները մրցում էին տարբեր մարզաձեւերում՝ կախված երկու խաղերի բնույթից։ Դրանք կարող էին ներառել ավանդական սպորտաձևերը միջազգային մրցաշարերում, ինչպիսիք են աթլետիկան, լողը, մարմնամարզությունը և թիմային սպորտաձևերը, ինչպիսիք են ֆուտբոլը (ֆուտբոլ), բասկետբոլը, վոլեյբոլը և այլն: Բացի այդ, մասնակիցները կարող էին զբաղված լինել հատուկ սպորտով կամ մրցումներով, որոնք հատուկ են որոշակի տարածաշրջաններին կամ համայնքներին: . Սպորտի բազմազանությունը կարող է տատանվել հիմնական օլիմպիական իրադարձություններից մինչև ավելի տեղայնացված կամ մասնագիտացված մրցումներ:

NO2-Կովալենտային կ․, NH4-Կովալենտային կ․, cao-իոնային կ․, Fe2o3-իոնային կ․, Li20-իոնայինկ, Ql207-կկ, Mgo-իոնային կ.

hgo-ի կ․

ZnH3-ի կ․

BaO-ի կ․

Ag2O-ի կ․

H2Mo-ի կ․

I207-կ կ․

Cuh-ի կ․

GeO2-ի կ․

Ne2O7-կ կ․

Br2O7-կ կ․

Tc2O7-ի կ․

MgO-ի կ․

H2O-կ կ․

Դասի թեման՝ Կովալենտային կապ

Փորձենք պատասխանել այն հարցին, թե ինչու և ինչպես է տեղի ունենում մոլեկուլի առաջացումը չեզոք ատոմներից: Ինչպե՞ս են առաջանում ոչ մետաղական պարզ նյութերի երկատոմ մոլեկուլները:Դիտարկենք այդ հարցը ջրածին պարզ նյութի առաջացման օրինակով, որի մոլեկուլային բանաձևն է՝ H2:  Ջրածնի ատոմում առկա է մեկ չզույգված էլեկտրոն՝ H⋅Երկու ատոմներ միմյանց մոտենալիս առաջացնում են ընդհանուր էլեկտրոնային զույգ:

Օրինակ ՝Ջրածնի ատոմները միանում են մեկ ընդհանուր էլեկտրոնային զույգով՝ ըստ հետևյալ ուրվագրի՝
H⋅+⋅H→H:H Նոր առաջացած էլեկտրոնային զույգը, որն անվանվում է նաև ընդհանրացված, միաժամանակ և հավասարաչափ պատկանում է ջրածնի երկու ատոմին: Ընդհանուր էլեկտրոնային զույգը ձգվում է ջրածնի երկու ատոմների  դրական լիցքավորված միջուկների կողմից, «ցեմենտում» դրանք՝ ապահովելով մոլեկուլի կայունությունը:    
Քիմիական կապը, որն առաջանում է երկու ատոմի միջև ընդհանրացված էլեկտրոնային զույգի միջոցով կոչվում է կովալենտային:
Յուրաքանչյուր էլեկտրոնային զույգ մեկ քիմիական կապ է:
Ջրածնի մոլեկուլում առկա է մեկ ընդհանրացված էլեկտրոնային զույգ և հետևաբար՝ մեկ քիմիական կապ: Ընդունված է էլեկտրոնային զույգը փոխարինել գծիկով և կստացվի ջրածնի մոլեկուլի գրաֆիկական բանաձևը (գծապատկեր-բանաձև)՝  H–H: Թթվածնի ատոմների միջև առաջանում է երկու ընդհանուր զույգ՝ երկու քիմիական կապ՝ O=O :  Այդպիսի կապը կոչվում է կրկնակի կապ:Ազոտի մոլեկուլում ընդհանուր էլեկտրոնային զույգերը երեքն են՝ 

Ազոտի մոլեկուլում առկա է կովալենտային ոչ բևեռային եռակի կապ` N≡N Այն կապը, որն առաջանում է հավասարաչափ բաշխված ընդհանրացված էլեկտրոնային զույգերով, որոնց կապված են երկու միջուկները (կենտրոնների) կոչվում է կովալենտային ոչ բևեռային: Հաստատված է, որ ցանկացած քիմիական կապ առաջանում է ատոմների արտաքին էլեկտրոնային շերտի էլեկտրոնների մասնակցությամբ, և կապի բնույթը որոշվում է էլեկտրոնների շարժման օրինաչափություններով:Որակական առումով մոլեկուլն ատոմների փոխազդեցության արդյունք է և ոչ ատոմների պարզ մեխանիկական հավաքածու:Մոլեկուլ առաջանալիս տեղի է ունենում էլեկտրոնային ամպերի վրածածկ:

Եթե էլեկտրոնային ամպերի վրածածկը տեղի է ունենում երկու ատոմների միջուկների միացման գծի ուղղությամբ (կապի առանցքով), ապա  այդ կապն անվանում են սիգմա (σ) կապ: σ− կապը՝ միակի պարզ կապ է:

Եթե կապվող ատոմների միջև մեկից ավելի էլեկտրոնային զույգ է առաջացել, ապա կապն անվանվում է բազմակի՝ կրկնակի (երկու ընդհանուր զույգ) կամ եռակի (երեք ընդհանուր զույգ):Բազմակի  կապերից մեկն անպայման σ -կապ է, իսկ մյուսները՝ π -կապեր,
π -կապն առաջանում է ρ -էլեկտրոնային ամպերի կրկնակի, կողմնային վրածածկից՝ σ -կապի առանցքին ուղղահայաց:

Լրացուցիչ աշխատանք Պատասխանել հարցերին

1.Ո՞ր քիմիական կապն է անվանանվում կովալենտային:Բերե՛ք օրինակներ: C, O, BR, SE, HE, CI, XE, RN, KR.

2.Ո՞ր քիմիական կապն է անվանվում կովալենտային բևեռային:Բերե՛ք օրինակներ: HCl, NH3, H2O, CO2, СН4.

Giuseppe Mezzofanti (1774-1849) was an Italian Cardinal who was perhaps the best language learner ever. He spoke more than 38 languages fluently. He never left Italy but he learned to speak these languages without an accent. People from all over the world came to talk to him in their mother tongue. All of them were amazed at his fluency. At the age of 12, Mezzofanti spoke his native Italian, as well as German, Greek, Latin, and at least five other languages. Then he learned Arabic, Russian, Hindi, Old English and Maltese. He also learned Chinese. This was the hardest language for him to learn: it took him four months.

Some stories say he also spoke 30 other languages quite well and that he could understand another 20 (for example, Tibetan and Icelandic.)
Another story says that he heard there were two foreigners in a prison in Rome. So he learned their language in one night and spoke to them the next morning!
It’s hard to know if all these stories are true. Some people, for example, ask, ‘How did he learn Old English without meeting anyone who spoke it?”, or ‘Did he really learn a language in a few weeks — or in one night?” We don’t know for sure, but we can say for certain that Giuseppe Mezzofanti became a language-learning legend.

b)Read the text again and listen. Write T (true) or F (false).

1.Mezzofanti spoke over 38 languages. T

2.He travelled to other countries. F

3.For Mezzofanti, Arabic was harder to learn than Chinese. F

4.One story says that he learned a language in one night. T

5.He never met anyone who spoke Old English. F

c)Do many people in your country speak more than one language? Which languages do people speak?

In my opinion, in Armenia people speak in 3 languages, Armenian, Russian, English.

1.Հաշվե՛ք P₂O₅,Li₂O,Fe₃O₄,SO₃ նյութերի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը:

P2O5: P = 2 * 31 = 62, O = 5 * 16 = 80 Հարաբերական մոլեկուլային զանգված = 62 + 80 = 142

Li2O: Li = 2 * 7 = 14, O = 1 * 16 = 16 Հարաբերական մոլեկուլային զանգված = 14 + 16 = 30

Fe3O4: Fe = 3 * 56 = 168, O = 4 * 16 = 64 Հարաբերական մոլեկուլային զանգված = 168 + 64 = 232

SO3: S = 32, O = 3 * 16 = 48 Հարաբերական մոլեկուլային զանգված = 32 + 48 = 80

Հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը: P2O5: 142 Li2O: 30 Fe3O4: 232 SO3: 80

2.Հաշվե՛ք հետևյալ նյութերը կազմող տարրերի զանգվածային բաժինը (%):
1.Na₂SO₃ 2. AgNO₃ 3. CaC₂ 4. CO

Na2SO3: Na = 2 * 23 = 46, S = 32, O = 3 * 16 = 48 Նյութերի զանգվածային բաժին = (46 + 32 + 48) / 149 * 100 ≈ 72.48%

AgNO3: Ag = 108, N = 14, O = 3 * 16 = 48 Նյութերի զանգվածային բաժին = (108 + 14 + 48) / 169 * 100 ≈ 95.86%

CaC2: Ca = 40, C = 12 * 2 = 24 Նյութերի զանգվածային բաժին = (40 + 24) / 64 * 100 ≈ 93.75%

CO: C = 12, O = 16 Նյութերի զանգվածային բաժին = (12 + 16) / 28 * 100 ≈ 100%

3.Ո՞ր զույգ ներառված նյութերի հավասար զանգվածներն են պարուն ակում նույն թվով թթվածնի ատոմներ.
1. KOH և CaO
2. CO₂ և SO₂
3. Fe(OH)₃ և O₃
4. Na₂O և NaOH

1.KOH և CaO: KOH: K = 39, O = 16, H = 1 Համակարգչային մասը: 39 + 16 + 1 = 56 Տարրերի թվերի գումարը: 56

CaO: Ca = 40, O = 16 Համակարգչային մասը: 40 + 16 = 56 Տարրերի թվերի գումարը: 56

Հավասար են:

2.CO2 և SO2: CO2: C = 12, O = 2 * 16 = 32 Համակարգչային մասը: 12 + 32 = 44 Տարրերի թվերի գումարը: 44

SO2: S = 32, O = 2 * 16 = 32 Համակարգչային մասը: 32 + 32 = 64 Տարրերի թվերի գումարը: 64

Հավասար չեն:

3.Fe(OH)3 և O3: Fe(OH)3: Fe = 56, O = 3 * 16 = 48, H = 3 * 1 = 3 Համակարգչային մասը: 56 + 48 + 3 = 107 Տարրերի թվերի գումարը: 107

O3: O = 3 * 16 = 48 Համակարգչային մասը: 48 Տարրերի թվերի գումարը: 48

Հավասար են:

4.Na2O և NaOH: Na2O: Na = 2 * 23 = 46, O = 16 Համակարգչային մասը: 46 + 16 = 62 Տարրերի թվերի գումարը: 62

NaOH: Na = 23, O = 16, H = 1 Համակարգչային մասը: 23 + 16 + 1 = 40 Տարրերի թվերի գումարը: 40

Հավասար են:

4.ԾԾմբի և թթվածնի առաջացրած միացության մոլեկուլում ω(S)=40%, իսկ ω(O)=60%:Ո՞րն է այդ նյութի բանաձևը.
1.SO
2.SO₂
3.SO₃
4.S₂O

Ծծմբի նյութի բանաձևը կլինի այնպես, որ S կլինի 40% մասսարկյալ, իսկ O-ը՝ 60%:

Ուստի, առաջացված նյութի բանաձևը կլինի SO2:

5.Ինչի՞ է հավասար երկաթի կոլչենդանի (FeS₂) հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը(Mr)
1. 240
2.120
3.64
4.48

Պատասխանն է ընտրած 2. 120:

6.Հետևյալ միցություններից որու՞մ է ծծմբի զանգվածային բաժինն ամենամեծը.
1.MgSO₄
2.CaSO₄
3. BaSO₄
4.SrSO₄

Պատասխանը է 1. MgSO4:

7.Ո՞ր զույգ ներառված նյութերի հավասար զանգվածներն են պարունակում նույն թվով թթվածնի ատոմներ.
1. K₂O և CaO
2.CO₂ և SO₂
3.Fe(OH)₃ և Al₂O₃
4.MgO և NaOH

Պատասխանը է 4. MgO և NaOH:

8.Ո՞ր զույգ ներառված նյութերում է թթվածին տարրի զանգվածային բաժինը նույնը.
1. HNO₃ և HPO₃
2. H₃PO₄ և H₂SO₄
3. Al₂O₃ և CrO₃
4. Al₂O₃ և Cr₂O₃

Պատասխանը է 3. Al2O3 և CrO3: