Ալեքս Մելիքյանի բլոգ

Здравствуйте, меня зовут Алекс Меликян, я ученик 9-6 класса школы Блеян, названной в честь Мхитара Себастаци.

Вот мои школьные темы русского языка за этот учебный год.

1. Музыка в моей жизни

Музыка играет большую роль в моей жизни. Я слушаю её почти каждый день: дома, на прогулке или во время занятий спортом. Она помогает мне расслабиться, улучшает настроение и иногда мотивирует меня не сдаваться в трудные моменты. Моя любимая песня — «Арцах» Ара Геворгяна. Мне нравится её глубокий смысл, патриотизм и сильная атмосфера. Она напоминает мне о нашей истории, культуре и людях. Также мне нравятся песни Михаила Круга. Его песни отличаются искренностью и жизненными историями, несмотря на блатные слова и жаргон.

2. Как я преодолеваю трудности

Трудности бывают разные, в разных сферах. Но важно не сдаваться и идти до конца, несмотря на боль и лень. В сложные моменты мне помогают вера в Бога, поддержка семьи и друзей, а также собственное упорство. Иногда решение приходит не сразу, но важно не опускать руки и продолжать двигаться вперёд.

3. Мои универсальные советы

Никогда не стоит волноваться. Всё будет хорошо. Все проблемы решаются. Порой решение может прийти не сразу, но главное, что оно существует. Ещё нужно жить так, как подсказывают сердце и душа. Нужно прожить жизнь на максимум, чтобы она имела смысл и чтобы потом было что вспомнить или что рассказать своим внукам.

4. Ваше отношение к войне.

Люди на войне и в мире Моё отношение к войне отрицательное. Война приносит людям страдания, разрушения и потери. Я считаю, что никто не должен переживать ужасы войны. Однако именно в тяжёлые времена люди часто показывают мужество, силу духа и готовность помогать другим. В мирное время люди могут спокойно жить, учиться, работать и строить своё будущее. Поэтому мир нужно ценить и беречь.

5. Человек должен быть свободен

Бог дал человеку право на свободу. Каждый человек может выбирать свой путь, принимать решения и жить так, как он считает правильным. Но вместе с этим человек несёт ответственность за свои поступки. Я верю, что у человека есть свобода выбора, но это не означает, что можно делать всё без последствий. Важно помнить о совести, добре и зле. В конце концов, каждый человек будет отвечать за свои дела перед Богом в Судный день.

6. Школьные экскурсии. Путешествия как важная часть жизни. Что они дают?

Я люблю экскурсии и путешествия, потому что они помогают узнавать новое. Во время поездок можно увидеть красивые места, познакомиться с историей и культурой разных городов. Путешествия расширяют кругозор и делают человека более опытным. Кроме того, они дарят яркие впечатления и воспоминания на всю жизнь.

7. В чём заключается сила доброты?

Дружба и вражда антиподы Доброта делает мир лучше. Даже маленький добрый поступок может помочь человеку и поднять ему настроение. Например, можно поддержать друга в трудную минуту или уступить место. Дружба строится на доверии, уважении и взаимопомощи. Вражда является её противоположностью, потому что приносит обиды и конфликты. Поэтому доброта и дружба очень важны в жизни каждого человека.

8. Чего надо добиваться в жизни. Мои победы. Планы на будущее

В жизни нужно добиваться своих целей и постоянно развиваться. Для меня важны знания, здоровье, сила и целеустремлённость. В будущем я хочу получить хорошее образование, стать полезным человеком и приносить пользу своей стране. Я хочу стать офицером, управлять людьми и быть примером силы, честности и успеха.

9. Мои мечты, воплощённые в жизнь

Одной из моих главных мечт было свободно говорить на английском языке. Я стараюсь учиться и развивать этот навык. Ещё одна цель стать сильным, дисциплинированным человеком и никогда не подводить своих родителей. Для меня важно оправдать их ожидания и быть человеком, которым они смогут гордиться.

10. Мои любимые книги. Важность и ценность чтения

Моими любимыми книгами являются Библия, особенно Новый Завет, и книга об Андранике Зораваре, написанная Григором Хазаряном. Новый Завет для меня — это источник духовных знаний о Боге. В нём говорится о любви и о том, как Бог отдал Своего Сына за людей. Эта книга помогает мне лучше понимать, как нужно относиться к людям и к самому себе. Книга об Андранике показывает силу духа, мужество и любовь к Родине. Она вдохновляет меня быть смелым, стойким и преданным своему народу.

11. Образование сегодня: что я думаю о нём

Благодаря современным технологиям получать знания стало легче и удобнее. Однако многое зависит от самого ученика и его желания учиться. Хорошее образование открывает новые возможности и помогает добиться успеха в будущем.

12. Какое было лучшее время в твоей жизни?

Лучшее время в моей жизни это моё детство в городе Горис, в Сюникской области. Я вырос там вместе со своими братьями. Мы много времени проводили вместе, играли, гуляли и делали всё, что хотели. Это были простые, но очень счастливые моменты. Горис занимает особое место в моей жизни для меня это второе место после Бога. Когда я приезжаю в Горис, я не воспринимаю это как путешествие. Для меня это просто дорога домой, на родину.

13. Что я дам своей стране, когда окончу школу После окончания школы

я хочу приносить пользу своей стране своими знаниями, трудом и добрыми делами. Для этого нужно хорошо учиться и постоянно развиваться. Я хочу стать достойным гражданином, который помогает людям и участвует в развитии своей Родины. Также я рассматриваю для себя профессию офицера, потому что она связана с дисциплиной, ответственностью и защитой своей страны. Я считаю, что это сильная и почётная профессия. Будущее страны зависит от молодого поколения.

14. Какие времена можно назвать жестокими?

Одним из самых трагических событий был Армянский геноцид 1915 года, когда армянский народ пережил массовые страдания и потери. Очень тяжёлой была и Вторая мировая война (1939–1945), которая затронула весь мир. Также жестокими были годы войны в Афганистане (1979–1989). Для Армении тяжёлым периодом стали «холодные и тёмные годы» (1990–1994), ցուրտ ու մութ տարիներ, когда люди жили в трудных условиях. Нельзя забывать и Первую Карабахскую войну (1988–1994), а также 44-дневную войну 2020 года (27 сентября – 10 ноября), которая принесла много боли и потерь.

15. Жизнь без телефона Сегодня

телефон стал важной частью нашей жизни. С его помощью мы общаемся, учимся и получаем информацию. Но жизнь без телефона тоже имеет свои плюсы. Можно больше времени проводить с семьёй и друзьями, заниматься спортом, читать книги и наслаждаться реальным миром. Я считаю, что важно уметь пользоваться телефоном разумно и не зависеть от него.

Урок 1.

1. Кто я?
2. Прямая-косвенная речь.Косвенная речь – это передача чужой речи с сохранением основного смысла в форме придаточного предложения. Предложения с косвенной речью являются сложноподчиненными: главная часть передает слова автора, а придаточная – чужую речь.Косвенная речь всегда следует после авторских слов.Придаточные в таких предложениях присоединяются к главному слову при помощи различных союзов и союзных слов: что, чтобы, ли (союз-частица, передает вопрос) и др.Виктор Петрович рассказал, что в молодости был лучшим атлетом района.Виолетта попросила, чтобы к приезду гостей в доме было чисто.Митя спросил, не думают ли товарищи пойти сегодня играть на другое поле.

Задание: В блоге написать сочинение на тему: Человек должен быть свободен

Человек должен быть свободен не только внешне, но и внутренне. Свобода — это право думать, выбирать свой путь и жить по совести. Но настоящая свобода невозможна без ответственности. Если человек уважает других, остаётся честным и не боится быть собой, тогда он по-настоящему свободен. Свободный человек сильнее страха и мнения толпы.

Урок 2,

Темы для бесед на экзамене:

1.  Музыка в моей жизни.
2. Как я преодолеваю трудности. Мои универсальные советы.
3. Ваше отношение к войне, люди на войне и в мире.
4. Человек должен быть свободен
5. Школьные экскурсии. Путешествия как важная часть жизни. Что они дают?
6. В чём заключается сила доброты? Приведи конкретные примеры
7. Дружба и вражда-антиподы.
8. Чего надо добиваться в жизни. Мои победы. Планы на будущее.
9. Мои мечты, воплощенные в жизнь.
10. Мои любимые книги. Важность и ценность чтения.
11. Образование сегодня , что я думаю о нем.
12. Какое было лучшее время в твоей жизни?
13. Что я дам своей стране, когда окончу школу
14. Какие времена можно назвать жестокими?
15. Жизнь без телефона

Экзамен По Русскому Языку: Тема S.O.S Спасите наше пространство

В моей школе я видел, как ученики вместе с учителем биологии убирали территорию школы. Они собирали мусор и чистили двор. Было приятно видеть, что им небезразлична наша школа. Одна из главных причин загрязнения нашей страны — это загрязнение воздуха. Автомобили выбрасывают дым, заводы выделяют вредные газы, а некоторые люди выбрасывают мусор на улицы, не задумываясь о последствиях. Из-за этого наша страна становится грязной и неприятной.

Я не курю и не выбрасываю мусор на улицу. Я люблю чистоту и всегда стараюсь быть аккуратным. Я надеюсь, что если каждый возьмет на себя ответственность за это, наша страна станет чище, красивее и привлекательнее.

Например, в Горисе (Сюникская область) улицы чистые, а воздух свежий. Мэр, Аруш Арушанян, заботится о городе. Каждый раз, когда я бываю в Горисе, я восхищаюсь его красотой и чистотой, И надеюсь что Ереван будет брать пример с Городом Горис.

В моей школе я видел, как ученики вместе с учителем биологии убирали территорию школы. Они собирали мусор и чистили двор. Было приятно видеть, что им небезразлична наша школа. Одна из главных причин загрязнения нашей страны — это загрязнение воздуха. Автомобили выбрасывают дым, заводы выделяют вредные газы, а некоторые люди выбрасывают мусор на улицы, не задумываясь о последствиях. Из-за этого наша страна становится грязной и неприятной.

Я не курю и не выбрасываю мусор на улицу. Я люблю чистоту и всегда стараюсь быть аккуратным. Я надеюсь, что если каждый возьмет на себя ответственность за это, наша страна станет чище, красивее и привлекательнее.

Например, в Горисе (Сюникская область) улицы чистые, а воздух свежий. Мэр, Аруш Арушанян, заботится о городе. Каждый раз, когда я бываю в Горисе, я восхищаюсь его красотой и чистотой, И надеюсь что Ереван будет брать пример с Городом Горис.

1)K կետը AB հատվածի կետ է,C կետը՝ KB հատվածի: AK:KC:CB = 2:3:5 Գտե՛ք AK, KC և CB հատվածներից մեծի երկարությունը, եթե AB = 40:

2+3+5=10
40:10=4

2·4=8
3·4=12
5·4=20

Պատ․՝20

2)Ուղղանկյուն եռանկյան էջերը հարաբերում են ինչպես 2 : 5-ի, իսկ մակերեսը 125 է: Գտեք եռանկյան մեծ էջի երկարությունը։

(2x·5x)/2=125
5x²=125
x²=25
x=5

5x=25

3)ABCD ուղղանկյուն սեղանում (<C = <D = 90^o) BC = 5, CD = 10, <ABD = 90^o: Գտե՛ք սեղանի մակերեսը։

(5+5)·10)/2=50

4)Տրված են A(0; 3) և B(3; −1) կետերը։
Գտե՛ք A և B կետերով անցնող ուղղի հավասարումը։
Գտե՛ք A և B կետերի հեռավորությունը։

y=-(4/3)x+3

V(3-0)²+(-1-3)²=V25=5

5)Հավասարասրուն եռանկյան սրունքը 20 է, բարձրությունը՝ 16:
Գտե՛ք եռանկյան մակերեսը։
Գտե՛ք եռանկյանը ներգծած շրջանագծի շառավիղը։
Գտե՛ք եռանկյանը արտագծած շրջանագծի շառավիղը։

V(20²-16²)=V144=12

12·2=24

(24·16)/2=192

(20+20+24)/2=32

192:32=6

(20·20·24)/(4·192)=25/2

6)Շեղանկյան մակերեսը 336 է, իսկ անկյունագծերից մեկը՝ 48:
Գտե՛ք անկյունագծերի հատման կետի հեռավորությունը կողմերից մեկի միջնակետից:
Գտե՛ք շեղանկյան բարձրությունը:

(48·d)/2=336
24d=336
d=14

14:2=7

V(24²+7²)=V625=25

336:25=336/25

Հրանթ Մաթևոսյան — Կանաչ դաշտը

Կայծակը չոր ճայթյունով բախվեց ժայռին, մի կողմ շպրտվեց և թաղվեց կանաչ գետնի մեջ: Ժայռը կարծր էր, կայծակը հազիվ թե կարողացավ գորշ այդ ժայռից պոկել քարի մի երկու փշուր: Ժայռի տակ կանաչ գետինը այդ հովտում ճայթող բոլոր կայծակների գերեզմանոցն էր. գարունների և ամառների բոլոր կայծակները թաղվում էին ժայռի տակ, և մոտիկ կաղնին միշտ, ամեն ճայթյունի վախից սրսփում և, իր մտքում, կաղնիորեն շնորհակալ էր լինում ժայռին այն բանի համար, որ նա՝ ժայռը, հովիտ նետվող բոլոր կայծակները ձգում թաղում է իր տակ և կաղնուն փրկում խանձվելուց:
Քիչ առաջ, երբ կայծակը պտտվում էր հովտի և բլուրների վրա և մտածում էր ճայթել ու դեռ չէր ճայթել, քուռակի մայրը մեղմ խրխինջով կանչեց քուռակին. քուռակի մայրը գիտեր, որ կայծակը ճայթելու է, ճայթյունը վախեցնում է քուռակին, իսկ քուռակը կարծեց մայրն իրեն կանչում է կուրծք տալու և ականջ դրեց ինքը իրեն, ականջները շարժեց և ունկնդրել սկսեց ինքը իրեն, թե ինքն արդյո՞ք ուզում է կուրծք ուտել, և այնքան էլ չէր ուզում ուտել, ուզում էր խոտերից ու ծաղիկներից հոտ քաշել և մեկիկ-մեկիկ ճանաչել խոտերը, և հենց այդ ժամանակ ճայթեց կայծակը: Քուռակը խրտնեց ու վազեց դեպի մայրը, բայց շատ էր վախեցել, մորը չէր տեսնում, ուրիշ կողմ էր փախչում: Մայրն ուզեց գնալ դեպի քուռակը, բայց վզի պարանը խանգարեց: Եվ մայրը քուռակին խրխինջով կանչեց իր մոտ:
Քուռակը մեկ ամսվա քուռակ էր, միամսյա նրա կյանքում դա առաջին կայծակն էր: Նա պատսպարվեց մոր լանջի տակ: Մոր լանջի տակից, ականջները սրած, քուռակը մի քիչ լսեց անձրևի թմբկահարումը կաղնու տերևներին, մի քիչ նայեց ժայռին, մասրենու թփին, կաղնուն, աչքերը թարթեց և մոռացավ, որ ինքը վախեցել էր կայծակի ճայթյունից, կարծեց ինքը մոր մոտ էր եկել կուրծք ուտելու: Գանգուր, սև պոչիկը թափահարելով՝ քուռակը մտավ մոր փորի տակ: Պառավ ձին ոտքը ետ դրեց և թուլացրեց կաթի երակները, որպեսզի իր քուռակը ազատ ծծի և կուշտ ծծի:
Դա աստղազարդ քուռակ էր, այսինքն՝ ծածկված էր եղյամի հատիկների նման աստղիկներով: Ոտքերը բարակ ու երկար էին: Ետևի աջ ոտքի սրունքը սպիտակ էր: Ինքը կարծես եղյամոտ էր, ետևի աջ ոտքը՝ ձյունոտ: Վիզը բարակ ու երկար էր: Գլուխը փոքր էր, ճակատին կլորիկ սպիտակ կար, աստղածաղկի նման: Այդ հովտի առվից ջուր խմելու էին գալիս եղնիկներ, ուլեր ու գառներ, նաև՝ այդ ձին, որ շատ քուռակներ էր ունեցել, բայց այս քուռակը այս կանաչ դաշտի ամենագեղեցիկ արարածն էր: Բաշը և պոչը սև էին: Մենք չգիտեինք, թե ինչպիսին են քուռակի աչքերը, որովհետև նա խրտնում էր, և մենք չէինք կարողանում մոտենալ նրան, բայց ասենք, որ այդ քուռակի աչքերը շատ գեղեցիկ աչքեր էին, քանի որ ձիերի աչքերը գեղեցիկ են լինում, շրջապատն արտացոլվում է ձիերի աչքերում: Քուռակի աչքերում հիմա արտացոլվում էին կաղնին, ծաղիկները, մասրենին, իր կարմիր մայրը և ամբողջ կանաչ հովիտը:
Նա մի քիչ հիմարիկ էր, բայց հիմարիկ էր փոքրության պատճառով: Անձրևի կաթիլը գլորվեց մտավ նրա ոտքերի արանքը, և նա խրտնեց ու փախավ մոր մոտից: Մայրը նրան ետ չկանչեց. անձրևը դադարել էր, կայծակ այլևս չէր ճայթելու, և հիմա արև էր:
Արևի մեջ կանաչ դաշտը փայլում էր: Թացության ու առատ լույսի մեջ փայլում էր նաև այդ հովտի միակ կաղնին, և մասրենու թո՛ւփն էր փայլում, և ձիու թաց մե՛ջքը, և քուռակի՛ մեջքը, և առո՛ւն, որ սկսվում էր մոխրագույն ժայռից և գալիս ու գնում էր կանաչ հովտով: Առվից կայծակի հոտ էր գալիս, և քուռակը մի քիչ խրտնեց: Մասրենուց նույնպես կայծակի հոտ էր գալիս. քուռակը մի երկու ցատկ խրտնեց, կանգ առավ, նայեց մասրենուն և տոտիկ-տոտիկ գնաց՝ նորից հոտոտելու:
Ձին ճանաչում էր այդ հովտի բոլոր բույրերն ու հոտերը: Նա գիտեր բոլոր հովիտների ու բլուրների բույրերը, բայց այս հովտի բույրերն ավելի լավ գիտեր, քանի որ ձիուն այս հովտում հաճախ էին կապում արածելու: Կայծակի հուրն անցողիկ էր, արևի տակ, ցողի հետ հիմա պիտի ցնդեր: Ուրցի բույրը նույնպես այս հովտի բույրը չէր, ուրցի բույրը քամին էր նետել բլուրներից հովիտ: Ձին արածում էր և ոչխարի թաց բրդի հոտ էր զգում: Ձին մտածում էր, որ բլուրների մյուս երեսին ոչխարներ են արածում, ուրեմն նաև գամփռ շներ կան:
Բլուրների մյուս երեսին ոչխարներ էին արածում, հովտի թաց խոտը համեղ է, առվի ջուրը համեղ է,- մտածում էր պառավ ձին,- արևը ջերմացնում է, և քուռակը խրտնում ու մեծանում է հովտի ջերմ բարության մեջ:
Ձին բարձրացրեց գլուխը. կաղնին կանգնած էր հանգիստ, ժայռը կեցած էր մի տեսակ քնածի պես, քուռակը մասրենուց հոտ էր քաշում: Արևը ջերմացնում էր, և խոտը համեղ էր, հարկավոր էր արածել: Ձին գլուխը կախեց արածելու, մի երկու բերան խոտ պոկեց, բայց անհանգստացնող ինչ-որ բան կար, և ձին գլուխը բարձրացրեց:
Կանաչ հովտի մեջ անշարժ կանգնած, գլուխը բարձր՝ կարմիր պառավ ձին երկար նայեց հովտին և երկար ունկնդրեց լռությունը: Ամեն ինչ առաջվա պես էր, կաղնին կեցած էր հանդարտ, ժայռը նիրհում էր, քուռակը թռչկոտում էր մասրենու մոտ: Եվ կարծես թե կարելի էր արածել, բայց կարմիր ձին մռութը չիջեցրեց մինչև գետին, գլուխը կտրուկ վեր նետեց և սպասեց ականջները սրած՝ որսալու համար հովտի բոլոր թաքուն ձայները: Եվ սպասեց ռունգները լայնացրած՝ զգալու հովտի օտար հոտերը: Թիթեռները շրշում էին, բզեզները երգում էին, առուն խոխոջում էր, վիզը ձգած՝ քուռակը պտտվում էր թիթեռի ետևից մասրենու շուրջը, բայց պառավ կարմիր ձին ուզում էր լսել ոչ այդ ձայները և ուզում էր տեսնել ոչ այդ պատկերները: Հովտում, համենայն դեպս, վտանգ կար: Օդում այդ վտանգից ձայն չկար, հովտում այդ վտանգը չէր երևում, քամու մեջ այդ վտանգի հոտը չկար, բայց ձին չէր կարողանում արածել:
Պառավ կարմիր ձին սկսեց զայրանալ: Կարմիր պառավ ձին զայրանում էր այն բանի համար, որ հովտում թշնամի կար, բայց այդ թշնամին չէր զգացվում, չէր լսվում և չէր երևում:
Կանաչ հովտում կանգնած՝ նայում ու լռությունն ունկնդրում էին մոխրագույն ժայռը, փարթամ կաղնին, կարմիր պառավ ձին և մասրենու թուփը: Եվ ժայռի համար կանաչ հովտում չկար ոչ մի վտանգ, որովհետև կայծակ այսօր այլևս չէր լինելու: Կաղնին նայում էր, և կաղնու համար ամեն ինչ լավ էր, որովհետև կայծակ չէր լինելու և ջերմ արև էր: Մասրենու համար նույնպես լավ էր, որովհետև քուռակի դունչը չէր հասնում նրա կատարի մի երկու ծաղկին: Իսկ պառավ կարմիր ձին լարված սպասումից քրտնեց:
Հովիտը դավաճանում էր ձիուն. հովտում թշնամի կար, բայց հովիտը չէր մատնում թշնամու ձայնը և թշնամու հոտը: Կարմիր պառավ ձին սիրտ չէր անում գնալ դեպի քուռակը. վախենում էր իր ոտնաձայների մեջ կորցնի թշնամու թաքուն ձայները: Կարմիր պառավ ձին սիրտ չէր անում շնչել. վախենում էր իր թոքերի աղմուկի մեջ կորցնի թշնամու թաքուն շնչառությունը: Կարմիր պառավ ձին աչքերը չէր թարթում. վախենում էր, որ իր աչքաթարթի հետ թշնամին տեղից տեղ կցատկի, և ինքը չի հասցնի նկատել նրա ցատկը:
Կանաչ հովտի մեջ այդպես անշարժ կանգնած էին ժայռը, կաղնին, մասրենին, ձին: Ժայռը նիրհում էր: Կաղնու կաղինները ապահով զրահների մեջ լցվում էին հյութով, և կաղնու համար ամեն ինչ լավ էր: Մասրենին իր ծաղկաբաժակները բացել էր արեգակի դեմ և արև էր խմում, իսկ կարմիր պառավ ձին զայրույթից դողում էր: Երբեք, ոչ մի անգամ հովիտը ձիուն այդպես չէր դավաճանել: Գուցե կայծակի՞ հոտն էր ձիու ռունգներին խանգարում զգալ այն հոտը, որ ուներ թշնամին, որը մոտերքում էր, մոտիկ մի տեղ էր և հոտ էր տալիս, բայց նրա հոտը թաքնվում էր կայծակի խանձահոտի տակ:
Քուռակը նայում էր մի բանի և ապա նայում էր մորը: Դարձյալ նայում էր նույն բանին, ապա նայում էր մորը: Այդ բանը մայրը չէր տեսնում, մոր մոտից այդ բանը չէր երևում: Քուռակը նայում էր այդ բանին, ապա գլուխը թեքում էր մոր կողմը: Մայրը կանգնած էր գլուխը բարձր, և մոր աչքերը վառվում էին:
Քուռակը վիզը ձգեց, դնչիկը պարզեց և գնաց դեպի այդ բանը, և այդ պահին մայրը զգաց գայլի զզվելի հոտը: Մայրը խրխինջ արձակեց ու նետվեց դեպի քուռակը և տեսավ, թե գետնից ինչքան սահուն ու երկար ցատկով զատվեց գայլը:
Բլուրների մյուս երեսին լսվեց ձիու ջղային կարճ վրինջը: Բլուրների մյուս երեսին, ոչխարների մոտ, գամփռ շները մի վայրկյան սրվեցին, մի քիչ սպասեցին ուրիշ ձայների և հանգստացան:
Կարմիր ձին նետվեց դեպի քուռակը, թափով նետվեց դեպի գայլն ու քուռակը, բայց տապալվեց: Նա պառավ ձի էր, ուրիշ անգամներ էլ ընկել էր, բայց ոչ մի անգամ այդպես անսպասելի չէր տապալվել: Տապալվեց ու ելավ միանգամից: Նրան տապալել էին իր հուժկու թափն ու պարանը: Պարանը նրան խեղդում էր, պարանը նրան չէր թողնում թռչել իր փոքրիկի մոտ:
Քուռակը փախչում էր մասրենուց դենը հեռու մի տեղ, քուռակն ուզում էր դեպի մայրը գալ, երկար շրջան տալով՝ քուռակը ձգտում էր դեպի մայրը, բայց գայլն ամեն անգամ կտրում էր նրա ճանապարհը և նրան հեռացնում ու դարձյալ հեռացնում էր: Իսկ պարանը խեղդում էր մորը: Եվ քուռակը ցատկեց գայլի վրայով դեպի մայրը, բայց գայլը տակից բռնեց նրա ետևի ոտքը, և քուռակն ընկավ: Քուռակը ճչաց ու վեր ցատկեց:
Բլուրների մյուս երեսին լսվեց քուռակի սուր ծղրտոցը, և գամփռ շները սրվեցին, և գամփռ շների մեջ սրվեց սևադունչ Թոփուշ շունը:
Քուռակը ճչաց ու վեր ցատկեց, և այդ ժամանակ մայրը ծառս եղավ և ամբողջ ծանրությամբ ու ամբողջ կատաղությամբ ձգվեց դեպի գայլն ու քուռակը, և պարանը կտրվեց ու մտրակվեց մոր ոտքերին: Մայրը գնաց ամբողջ թափով, ամբողջ ուժով, ամբողջ կատաղությամբ ու ամբողջ սիրով: Նա շատ արագընթաց զամբիկ էր, բայց իր կյանքում երբեք այդպես թռիչքի պես չէր սլացել:
Բլուրների մյուս երեսին լսվում էր նրա սմբակների խուլ դոփյունը: Հետո բլուրների մյուս երեսին հովտի ոչ մի ձայն չէր լսվում, և գամփռ շներն ու փոքրիկ հովիվը խաղաղվեցին:
Գայլը քուռակին թողեց ու ազատվեց տրորվելուց: Ձին հարձակվում էր, և գայլը մի քիչ փախավ: Ձին դարձյալ գալիս էր, և գայլը մի քիչ էլ ետ քաշվեց: Դունչը գետնին հպած՝ ձին գալիս էր, դանդաղ, սպառնալի՝ ձին գալիս էր, գայլը ճապաղվեց գետնին և ահա-ահա կարող էր ցատկել ու կախվել ձիու ռունգներից, և ձին շուռ եկավ:
Ձին շուռ եկավ, և գայլը ցատկեց ու կանգնեց ձիու դեմ: Քուռակը լանջի տակ՝ ձին դարձյալ շուռ եկավ, և նրա հետ պտտվեց նաև գայլը: Գայլը անընդհատ պտտվեց, և ձին անընդհատ շուռ եկավ: Երկու կարճ ցատկով գայլը հայտնվեց ձիու դնչի տակ, բայց ձին դարձյալ հասցրեց շրջվել ու աքացի շպրտել: Մի երկար ցատկով գայլը հայտնվեց ձիու դնչի տակ, և ձին չհասցրեց լրիվ շրջվել, գայլը կարողացավ քերծել ձիու ռունգները, և ձին կարողացավ նրան տրորել առջևի ոտքով: Գայլը ետ քաշվեց, բայց չփախավ, նստեց ու նայեց ձիուն, և ձին էլ նայեց գայլին: Եվ գայլը հասկացավ, որ ձին իր քուռակին պաշտպանելու է մինչև վերջ, և ձին հասկացավ, որ գայլը չի հեռանալու: Ձին քրտնել էր, բայց գայլը նույնպես հոգնել էր: Գայլը նետվեց միանգամից: Դրանից հետո գայլն անընդհատ ցատկեց դեպի ձիու ռունգները, և ձին անընդհատ շրջվեց ու քուռակին անընդհատ պահեց լանջի տակ:
Արդեն երեկո էր, նրանց շարժումները դանդաղել էին, ձիու շուրջը գայլը պտտվում էր դանդաղ, գրեթե քարշ էր գալիս, գրեթե սողում էր, և ձին իր տեղում պտտվում էր դանդաղ, դժվար, երբեմն սայթաքելով և գրեթե ընկնելով: Նրանց աչքերը մթնել էին, և նրանք միմյանց հազիվ էին տեսնում: Հոգնածությունից նրանք խլացել էին:
Փոքրիկ հովիվը դուրս եկավ բլուրների գլուխ և նայեց մայրամուտին: Մայրամուտը կարմիր էր, մայրամուտի տակ գեղեցիկ էր հովտի միակ կաղնին… բայց այն, ինչ տեսավ փոքրիկ հովիվը, այնքան տգեղ էր, որ փոքրիկ հովիվը չէր կարողանում խոսել. գայլը կախվել էր կարմիր ձիու ռունգներից, և կարմիր պառավ ձին չէր կարողանում տրորել գայլին. կարմիր պառավ ձին արդեն-արդեն խոնարհվում էր:
— Այ տղա, հե՜յ,- կանչեցին դիմացի բլուրներից,- էն գելն էն ձիուն խեղդում է, այ տղա, հե՜յ… շներն ո՞ւր են, հե՜յ…
Փոքրիկ հովիվը բերանը բացեց ծղրտալու, բայց չկարողացավ ձայն հանել: Փոքրիկ հովիվը միայն ձեռքերը թափահարեց: Գամփռ շները սրվեցին ու նայեցին: Գամփռ շները տեսան ու թռան… Թոփուշը, Բոբը, Սևոն, Բողարը, Չալակը, Չամբարը: Սևադունչ Թոփուշը վարպետ շուն էր, լուռ գնում ու բռնում էր, նա առջևից հիմա էլ լուռ էր վազում, իսկ Բողարը ջահել շուն էր, գայլերից դեռ մի քիչ վախենում էր. այդ պատճառով էլ հաչում էր դեռ հեռվից, որպեսզի գայլերը փախչեն, և ինքը այդպիսով նրանց հետ չկռվի: Բողարը հիմա գնում էր հաչելով: Բողարը շատ արագավազ էր, նա հիմա Թոփուշից երբեմն առաջ էր անցնում, բայց չէր համարձակվում պոկվել խմբից ու գնալ մենակ, կանգնում էր և հաչելով սպասում Թոփուշին, վազում էր Թոփուշի կողքից, սակայն դարձյալ առաջ էր անցնում և դարձյալ դանդաղում:
Երբ ձին ահա-ահա պիտի ծնկեր, գայլը հեռվում, կարծես երազում, շների հաչոց լսեց: Գայլը չուզեց հավատալ, թե շները հաչելով իր վրա են գալիս. բախտը հո չէր կարող լինել այնքան անողոք, որ իր մեկ լրիվ օրվա չարչարանքն անտեղի անցներ, և ինքը իր երեք ձագի մոտ դառնար քաղցած ու դատարկ:
Երբ իր մեջ այլևս ուժ չկար, և ռունգների ցավերը բթանում էին, և աչքերը բոլորովին մթնել էին, և ականջները լիովին խլացել էին, մայր ձին հեռու-հեռվում շների հաչոց լսեց և հավատաց, որ շները հաչում են իր քուռակի համար և իր համար. բախտը հո չէր կարող լինել այնքան դաժան, որ նրա քուռակն ապրեր ընդամենը մի հունիս: Պառավ ձին գիտեր, որ շները մոտիկ են, և շների հաչոցը հեռավոր է թվում իր հոգնած խլության պատճառով: Պառավ ձին գիտեր, որ ինքը կարող է համբերել մի քիչ էլ, դեռ մի քիչ էլ, մինչև շների հասնելը ինքը պարտավոր է համբերել: Բայց ի՜նչ ծանր է շնչելը, ի՜նչ ծանր բեռ է դարձել այս կյանքը:
Շների հաչոցը պայթեց գայլի հենց ականջների մեջ, բայց գայլը դարձյալ չէր հավատում, որ այդպիսի տանջալից հաջողությունից հետո այդպիսի ձախողություն կպատահի: Ձագերը տանը քաղցած, իր պտուկները դատարկ… Վիզը ծակծկեցին, ականջը ծակծկեցին, և գայլը բաց թողեց ձիու ռունգները: Թաթը բռնել էին: Թաթն ազատելու ուժ չկար: Գայլն ուզում էր քնե՜լ, քնել: Կռվելու ուժ չկար, գայլն ուզում էր մեռնել, հանգստանալ: Գայլը ճապաղվեց և բուկը սեղմեց գետնին, որպեսզի շները բուկը չբռնեն: Շները քրքրում էին նրա մեջքը, վիզը, քաշքշում էին ականջներից, իսկ նա բուկը պաշտպանում և հանգստանում էր շների կույտի տակ:
Գայլը մի թաթ կծեց, և շներից մեկը վնգստոցով մի կողմ ցատկեց: Գայլը կանգնեց, և շները, շրջապատած, սպասեցին: Շների մեջ կանգնած՝ գայլը նայեց շներին, և նրանք շատ էին, և դժվար էր, անչափ դժվար էր, անհնար էր ազատվել նրանցից ու քարշ գալ դեպի տուն, ուր սպասում էին ձագերը: Ժանիքները բաց՝ գայլը նայեց շներին, շները նայեցին գայլին, մի պահ այդպես նայեցին միմյանց, և գայլը չգիտեր ինչ է անելու, և շները չգիտեին ինչ են անելու: Եվ շներից մեկը փշաքաղվեց, ցատկեց ու լանջով խփեց, շպրտեց գայլին: Գայլը հազիվ կարողացավ չընկնել և հասկացավ, որ ամենավտանգավորը դունչը սև այդ շունն է:
— Այ տղա, հե՜յ… Էդ ո՞վ ես, հե՜յ… հասիր էն շներին օգնիր, հասիր էն շներին օգնիր՝ թող խեղդեն, հե՜յ…- կանչեցին դիմացի բլուրներից:
Ձին հազիվ էր կանգնած մնում: Ձիու գլուխը ծանրանում ու խոնարհվում էր: Ձին զգում էր, որ քուռակը ծծում է, և հազիվ կարողանում էր ուրախանալ քուռակի ծծելուց: Ձիու գլուխը հակվեց, ծալվեցին նաև առջևի ոտքերը, իսկ քուռակը դեռ ծծում էր: Ձին փուլ եկավ: Քուռակը հիմա կանգնած էր ձիու մոտ և սպասում էր մոր ելնելուն, սակայն մայրը չէր ելնում: Քուռակը դնչիկով խփեց մոր փորին, սակայն մայրը չկանգնեց, չշարժվեց: Քուռակը նստեց մոր փորի մոտ, և ետևի ոտքը սաստիկ ցավեց, և սկսեց ծծել: Եվ մայրը դեռ կաթ էր տալիս, դեռ վարար, վարար, վարար կաթ էր տալիս, վերջին անգամ կաթ էր տալիս իր այլևս որբ քուռակին, իր կյանքում ունեցած ամենագեղեցիկ քուռակին, որն աստղազարդ էր, սև բաշն ու պոչը՝ գանգուր, սրունքը՝ սպիտակ և ճակատին՝ աստղածաղիկ, որը մի քիչ հիմարիկ էր, բայց հիմարիկ էր փոքրության պատճառով:
Գայլը, համենայն դեպս, կարողացավ փախչել: Եթե փախչել չկարողանար, նրա ձագերը որբ կմնային և, բոլորովին անօգ էին, կկոտորվեին, և գայլը կարողացավ փախչել: Դա փախուստ չէր, դա նահանջ էր քայլ առ քայլ, ցատկ առ ցատկ, մի քանի ցատկ առ մի քանի ցատկ. մի քանի ցատկից հետո, երբ շները հասնում ու քիչ էր մնում բռնեին, գայլը շուռ էր գալիս փշաքաղվում ու ժանիքները բացում, և շները կանգ էին առնում, և գայլը դարձյալ մի երկու ցատկ հեռանում էր:
Սևադունչ հսկա գամփռը այդպես էլ չկարողացավ բռնել գայլի բուկը, և գայլը չկարողացավ կծել ու վախեցնել նրան, բայց սևադունչ գամփռը գայլին հիմա չէր հետապնդում, որովհետև գայլի վզից մի փունջ մազ էր մտել նրա բերանը, և սևադունչը հիմա ետ էր ընկել և որձկալով ու փռշտալով՝ զզվանքով մաքրում էր բերանը: Սևադունչը չէր հետապնդում, իսկ մյուս շները վտանգավոր չէին, որովհետև վարպետ չէին:
Շները կորցրին գայլին, ապա կորցրին նաև հետքը, բայց երկար ժամանակ պտտվում, վազում, խառնվում ու ոռնում էին կանաչ հովտի մեջ, ուր հիմա մթնել էր ժայռը, հանգիստ կանգնած էր կաղնին, իր մի երկու ծաղկաբաժակը ցող հավաքելու էր պարզել մասրենին, և ուր ընկած էր կարմիր պառավ ձիու մարմինը: Քուռակը կանգնած էր մոր մոտ և մի քիչ անհանգստանում էր, կարծես թե արդեն հասկանում էր պատահածը:
Մայրամուտի տակ ամբողջ հովիտը լուսավոր կանաչ էր, և սև էր, շատ մուգ սև էր պառավ կարմիր ձիու շուրջը: Պառավ ձիու կարմիր մարմինն ընկած էր այդ սև շրջանակի մեջ: Այդ սև շրջանակը ձիու և գայլի կռվի տեղն էր, այդ սևը ձիու տրորածն էր: Այդ սև, տրորված, քանդված, շատ տրորված գետնին նայելով կարելի էր հասկանալ, թե ինչքան երկար ժամանակ էր պտտվել պառավ ձին գայլի հետ ինքն իր շուրջը:
Սև այդ շրջանակը այդպես սև էլ մնաց մի երեք տարի, մի երեք տարի այդտեղ խոտ չէր ծլում, և մեր հին լավ ձիու սպիտակ կմախքն ընկած էր այդ սև շրջանի մեջ: Հետո կանաչը հաղթեց. կանաչը ծլեց այդ սև շրջանի մեջ, կմախքի արանքներից ծաղիկներ ծաղկեցին, խոտեր ելան, փարթամացան, և կանաչ հովիտը հիմա լիովին կանաչ է:
Երբ բլուրների գլխից նայում ես, կանաչ հովիտը լիովին կանաչ է, կաղնին վեհորեն կեցած է կանաչ հովտում, ժայռը նիրհելով ունկնդրում է ամպերի շրշյունը, մասրենին իր հինգ հատ ծաղկաբաժակը պահել է արևի տակ, և կանաչ դաշտում կապած արածում է աստղազարդ մի ձի՝ ետևի աջ ոտքի սրունքը սպիտակ, ոտքերը երկար, վիզը երկար, բաշն ու պոչը արևախանձ ու թուխ, ճակատին՝ սպիտակ աստղածաղիկ: Երբ քայլ է դնում, ետևի աջ ոտքը մի քիչ ձգվում է, ջղային դողի պես, հին սպիի պատճառով:
Աստղածաղիկ ճակատով ձին բարձրացնում է գեղեցիկ գլուխը, և նրա աչքերի մեջ արտացոլվում են ժայռը, կաղնին, ծաղկած մասրենին, կանաչ հովիտը և կապույտ երկնքի սպիտակ ամպերը:
— Վերջացա՞վ:
— Վերջացավ:
— Ոչ:
— Ինչո՞ւ ոչ:
— Ձի մայրիկը թող չմեռնի:
— Ես չեմ կարող ասել, թե մայր ձին չմեռավ, որովհետև մայր ձին մեռավ: Երբ փոքրիկ հովիվը վազելով իջավ բլուրների գլխից, մայր ձին մեռած էր, քուռակը տխուր կանգնած էր մոր կողքին: Երբ այն հովիվը, որ կանչում էր՝ «Այ տղա, հե՜յ», այդ հովիվը երբ իջավ դիմացի բլուրներից, մայր ձին արդեն լրիվ սառած էր, և ծեր հովիվն ու փոքրիկ հովիվը մի քիչ նստեցին պառավ կարմիր ձիու կողքին և մտածեցին, թե ինչպես են պահելու քուռակին:
— Հետո, ինչպե՞ս պահեցին:
— Մի ուրիշ ձիու կաթով:
— Ոչ, մայրը թող չմեռնի:
— Ես չեմ կարող ասել, թե մայրը չմեռավ, որովհետև ամբողջ ամառն այդ որբ քուռակին ես կերակրում էի ուրիշ ձիերի կաթով:
— Ասե՞մ թող ինչ լինի:
— Ասա:
— Բլուրների մյուս երեսի հովիվը թող բլուրների գլխին լինի և գայլին շուտ նկատի:
— Հովիվը բլուրների մյուս երեսին էր և գայլին նկատեց այն ժամանակ, երբ դուրս եկավ բլուրների գլուխ:
— Ձին ինչո՞ւ մեռավ:
— Երբ նստած էին պառավ կարմիր ձիու մարմնի մոտ, ծեր հովիվը փոքրիկ հովվին ասաց, որ ձիու սիրտը պայթել է քուռակի համար վախենալուց, և զզվանքից ու կատաղությունից:
— Գայլի՞ց էր զզվել:
— Այո, գայլից:
— Շները գայլին թող խեղդեն:
— Ես չեմ կարող ասել, թե շները գայլին խեղդեցին, որովհետև մեր սևադունչ շունը գայլի մազ էր կուլ տվել և քիչ էր մնում ինքը սատկի:
— Փոքրիկ հովիվը դո՞ւ էիր:
— Ես էի, ձին մեր ձին էր, քուռակը մեր ձիու քուռակն էր:
— Հիմա քուռակը մեծացե՞լ է, կապա՞ծ է կանաչ հովտում:
— Այո, մեծացել է, կապած է կանաչ հովտում:
— Իր կարմիր մայրիկին հիշո՞ւմ է:
— Գուցե հիշում է իր կարմիր մայրիկին, որովհետև ձիերը հիշում են:
— Դե նորից պատմիր:
— Կայծակը չոր ճայթյունով բախվեց որձաքարե ժայռին, մի կողմ շպրտվեց և թաղվեց կանաչ գետնի մեջ: Մոխրագույն ժայռը կարծր էր, կայծակը հազիվ թե կարողացավ որձաքարե այդ ժայռից պոկել քարի մի երկու փշուր: Միայն թե մի քիչ վախեցավ կաղնին, որովհետև կայծակները խփում ու խանձում են կաղնիները, և շատ վախեցավ երկարոտն աստղազարդ փոքրիկ մտրուկը. քուռակին «մտրուկ» են ասում… այնպես վախեցավ, որ փախչում էր իբր մոր մոտ, բայց մորը չէր տեսնում և փախչում էր ուրիշ կողմ: Եվ կարմիր պառավ ձին մեղմ խրխինջով հայտնեց նրան իր տեղը…

________________________________________________________

Էսսե

Հրանտ Մաթևոսյանի <<Կանաչ դաշտը>> պատմվածքը պատմում է մայր ձիու և նրա քուռակի մասին է։ Կանաչ հովտում ապրում էին պառավ կարմիր ձին ու իր գեղեցիկ աստղազարդ քուռակը։ Մի օր գայլը հարձակվեց քուռակի վրա։ Մայր ձին, նույնիսկ ծեր ու հոգնած լինելով, ամբողջ ուժով պայքարեց գայլի դեմ, որպեսզի փրկի իր փոքրիկին։ Շները վերջում օգնության հասան, գայլը փախավ, բայց մայր ձին մահացավ՝ իր քուռակին պաշտպանելուց հետո։ Քուռակը փրկվեց և մեծացավ, բայց մոր զոհաբերությունը մնաց հիշողության մեջ։

Այս պատմվածքը ցույց է տալիս մայրական սիրո ուժը և անձնազոհությունը։ Մայր ձին մինչև վերջին պահը չհանձնվեց և պաշտպանեց իր քուռակին վտանգից։ Հեղինակը նաև գեղեցիկ նկարագրում է բնությունը՝ կանաչ հովիտը, կաղնին, անձրևը և արևը, որոնք պատմվածքին տալիս են խաղաղ ու միաժամանակ տխուր մթնոլորտ։ Պատմության գլխավոր գաղափարն այն է, որ իսկական սերը պատրաստ է ամեն զոհաբերության։

ԱՍՏՂԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ

ԱՍՏՂԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԾԱԳՈՒՄՆ ՈՒ ԶԱՐԳԱՑՈՒՄԸ՚

1. Ինչպե՞ս առաջացավ աստղագիտությունը (Աստղագիտության զարգացման համառոտ պատմությունը):

Աստղագիտությունը առաջացավ, երբ մարդիկ սկսեցին դիտել երկինքը՝ ժամանակը որոշելու, ճանապարհ գտնելու և բնության երևույթները հասկանալու համար։ Ժամանակի ընթացքում այն զարգացավ դիտումներից մինչև գիտական ուսումնասիրություն։

2. Ի՞նչ է ուսումնասիրում աստղագիտությունը:

Աստղագիտությունն ուսումնասիրում է տիեզերքը, երկնային մարմինները՝ աստղերը, մոլորակները, գալակտիկաները, դրանց շարժումն ու կառուցվածքը։

3. Հնագույն աստղագիտության պատմությունը:

Հնագույն աստղագիտությունը զարգացել է Եգիպտոսում, Բաբելոնում, Հունաստանում և Հայաստանում։ Մարդիկ հետևում էին Արեգակի, Լուսնի և աստղերի շարժմանը՝ օրացույց կազմելու և գյուղատնտեսության համար։

4. Աստղագիտության գործնական ու տեսական նշանակությունը:

Գործնական նշանակություն՝ օգնում է ժամանակի հաշվարկին, նավագնացությանը, տիեզերական տեխնիկային։
Տեսական նշանակություն՝ բացատրում է տիեզերքի կառուցվածքն ու զարգացումը։

A, some, any – countable and uncountable nouns․ Complete ex.-es 1, 2, 3

School leaving review

Include the following information in your presentation

1.Name, surname, grade

Aleqs Meliqyan 9-6

2.How are my elective subjects related to my future career?

Carpenter, its not really relative to my future job but i choose that subject in our school for fun and get some pleasure by making thing from wood, here it is

3.Do my abilities, character traits, and hobbies match my future career?

Yes, i have my Charisma and People likes that, i can communicate whit people easily and makes some jokes.

4.What educational projects and research activities have I carried out that may be related to my future profession?

Trips, i went to Hiking whit classmates on Hatis mountain, it was really good to hike on the top of mountain.

5.What books and articles have I read that really meet my interests?

The Holy Bible(new testement), Andranik Ozanian biography

6.Have the meetings with the invited specialists at the educational complex played any role in my professional orientation?

Personally i didn’t meet specialists in my school
7.Where will I continue my education after leaving the 9th grade?

In MSKH high School

1․րտագրել` փակագծերի մեջ առնված գոյականները գործածելով համապատասխան հոլովով:
Վարդանը (հպարտություն)  էր նայում (որդի): Կարծես դեռ երեկ էր, որ նա մերկ (ոտք) ու կարճ (շալվար)  թռչկոտում էր (պարտեզ),  իսկ այսօր, իր բարեկազմ (հասակ), վերին շրթունքը զարդարող բեղերի (փունջ) և (աչքեր)  խելացի (արտահայտություն) արդեն հասուն (տղամարդ)  կերպարանք էր ստացել:  Նրանք գնում էին (անտառ) ձգվող նեղ (արահետ), արևի շողերը (ճյուղ) արանքով թափանցում էին ցած, ոսկե (երանգ)  վառում բազմերանգ ծաղիկները: Վարդանը կանգ առավ, (գլուխ)  ցույց տվեց բարձունքի (ճեղք)  բխող բարակ աղբյուրը: Վճիտ ջուրը (կարկաչ)  ցած էր հոսում թփերի արանքով ու կորչում (խոտ):

Վարդանը հպարտությամբ էր նայում որդուն։ Կարծես դեռ երեկ էր, որ նա մերկ ոտքերով ու կարճ շալվարով թռչկոտում էր պարտեզում, իսկ այսօր, իր բարեկազմ հասակով, վերին շրթունքը զարդարող բեղերի փնջով և աչքերի խելացի արտահայտությամբ, արդեն հասուն տղամարդու կերպարանք էր ստացել։ Նրանք գնում էին անտառ ձգվող նեղ արահետով, արևի շողերը ճյուղերի արանքով թափանցում էին ցած, ոսկե երանգով վառում բազմերանգ ծաղիկները։ Վարդանը կանգ առավ, գլխով ցույց տվեց բարձունքի ճեղքից բխող բարակ աղբյուրը։ Վճիտ ջուրը կարկաչով ցած էր հոսում թփերի արանքով ու կորչում խոտի մեջ։

2. Բառաշարքում առանձնացնել հոմանիշների 5 եռյակ:
Ջլատել, վատաբանել, հանգցնել,  վհատվել, մարել, հուսալքվել, փնովել, պղծել մասնատել, հուսահատվել, պառակտել, ապականել, շիջել, պախարակել, արատավորել:

1.վհատվել – հուսահատվել – հուսալքվել

2.մարել – շիջել – հանգցնել

3.վատաբանել – փնովել – պախարակել

4.պղծել – ապականել – արատավորել

5.մասնատել – պառակտել – ջլատել

3․Ո՞րն է տրված նախադասության քերականական և տրամաբանական ճիշտ շարունակությունը։ 

Կռվում էր ամենքի հետ, բոլորին ծույլ էր անվանում,․․․․

ա․ և իր մասին մեծ կարծիք ուներ։

բ․ բայց ինքն ամբողջ կյանքում բացարձակապես ոչինչ չէր կատարել։ 

գ․ համոզված էր, որ աշխարհում միայն ծույլեր կան։

դ․ ցույց տալով չարվածը։ 

բ․ բայց ինքն ամբողջ կյանքում բացարձակապես ոչինչ չէր կատարել։ 

4․ Ճշտի՛ր հատուկ անունների գրությունը։ 

Ցլիկ ամրամ, բյուզանդական կայսրություն, դավթակ քերթող, հակոբ մեղապարտ, արտեմիսի տաճար, լյուքսենբուրգի մեծ դքսություն, վազգեն կաթողիկոս, գարեգին նժդեհ։ 

Ցլիկ Ամրամ, Բյուզանդական կայսրություն, Դավթակ Քերթող, Հակոբ Մեղապարտ, Արտեմիսի տաճար, Լյուքսենբուրգի Մեծ Դքսություն, Վազգեն Կաթողիկոս, Գարեգին Նժդեհ

5․ Տրված բառերը տեքստի հոմանիշ դարձվածքների փոխարեն գրի՛ր:

Շնչում է, հուզվում է, արթնանում է, բարձրանում է, պարզվում է, կատարվածը, հետապնդում է:

Ծաղիկը գնում է, ի՛նչ է տեսնում. այգու մեջ մի զմրուխտ պալատ, պալատի մեջ ոսկի դագաղ, դագաղի մեջ մի ջահել, գեղեցիկ երիտասարդ, որը ոչ քնած է, ոչ մեռած, շունչը վրեն հազիվ տրփում է: Տեսնում է թե չէ, սիրտը փուլ է գալիս, էլ չի դիմանում, լաց է լինում ու կռանում է, համբուրում: Արտասուքի կաթիլներն ընկնում են երիտասարդի երեսին. երիտասարդը հանկարծ բաց է անում աչքերն ու վեր է կենում, կանգնում, ինչպես էն դրախտում բուսած սոսիներից մեկը:
Դու մի՛ ասիլ՝ հենց ինքը Արին-Արմանելին է, որ կա:
— Ո՞վ ես դու, սիրո՛ւն աղջիկ,- հարցնում է Արին-Արմանելին,- և ինչպե՞ս ընկար էս աշխարհը:
Ու Ծաղիկը կանգնում, պատմում է իր գլխին եկածը, թե ինչպես ինքը գերի էր Սպիտակ դևին, որ այժմ էլ ետևիցն է ընկել ու հալածում է իրեն:

1.շունչը վրեն հազիվ տրփում է — շնչում է

2.սիրտը փուլ է գալիս — հուզվում է

3.բաց է անում աչքերը — արթնանում է

4.վեր է կենում — բարձրանում է

5.դու մի՛ ասիլ — պարզվում է

6.իր գլխին եկածը — կատարվածը

8.ետևիցն է ընկել — հետապնդում է

Ինչպե՞ս են Վասիլիկի և Պետրոս Գետադարձի արարքները փոխում Զաբուղոնի և Հայաստանի ճակատագիրը: Կարո՞ղ էր արդյոք նրանց ընտրությունը փոխել իրադարձությունների ընթացքը։

Գեղարվեստական հատված

Հատված Գրիգոր Զոհրապի «Զաբուղոն» նորավեպից. էջ129-130

Մեղմիվ կը մոտենա անոր տունին. պատուհանին առջև խոսացկության ձայն մը կեցնե զինքը. ո՞վ է ներսը. մտիկ կ՚ընե, չի հավատար իր լսածին. ներս կը մտնե անձայն, առանց իր ներկայությանը կասկածը տալու, ու չի հավատար իր տեսածին. ժամ մը ամբողջ անկյուն մը կծկված կը սպասե, չկրնալով ցրված միտքը ամփոփել. հետո տակավ ինքզինքը կը գտնե, կը խորհի ու ձեռքը ակամա կ՚երթա պզտիկ դանակի մը կոթին զոր մեջքի գոտիին անցուցած է. մատները կը շոյեն զենքը. առջի հեղն է որ արյուն թափելու հարկը կը տեսնե որոշ ու հստակ. ինքը որ ամեն բանե կրնա փախչիլ, այս վրեժխնդրության գաղափարեն չի կրնար զատվիլ ահա։ Ո՞վ է այդ ապուշ էակը որ իր թողած պակասը լեցնելու եկած է այստեղ, սա նստող տղո՞ւն համար Վասիլիկ մոռցած է զինքը։ Մեկ նայվածքով կը չափե, կը գնահատե այս ոսոխը ու շատ վար կը գտնե իրմե։

Եվ իր սիրտը լեցնող արհամարհանքին առջև վրեժի գաղափարը կը թուլնա. ձեռքը կը քաշե դանակին բունեն զոր իր պրկված մատները կիսովին դուրս քաշած էին մեջքի գոտիեն. ո՛չ, չեն արժեր ասոնք իր զայրույթը, ու կամացուկ դուրս կ՚ելլե կրկին։ Բոլոր գիշերը կը քալե թափառական, փողոցներուն մեջ. ո՞ւր պիտի երթա այսպես. տուն չունի, ծանոթ չունի։ Կը խորհի որ այդքան ծանրագնի ձեռք անցուցած ազատությունը բանի մը չի ծառայեր և ուսերուն վրա կը ծանրանա։

Արշալույսին հետ՝ վարանոտ քայլերով ետ կը դառնա, իր բանտին նորեն, որուն դրան առջև կը գտնեն զինքը առտուն ու ներս կ՚առնեն։

ՊԱՏՄԱԿԱՆ ՀԱՏՎԱԾ

Ամենայն հայոց կաթողիկոս Պետրոս Ա Գետադարձը աթոռակալել է 1019-1058 թթ.: Պետրոսի աթոռակալությունը համընկավ անհանգիստ ժամանակների հետ: Հայոց արքա Գագիկ I-ի մահից հետո նրա երկու որդիների միջև պայքար է ծավալվում հայոց գահին տիրելու համար: Կաթողիկոս Պետրոս Գետադարձի և Պահլավունի իշխանների գլխավորությամբ Անիում կողմերի միջև կնքվում է համաձայնություն, ըստ որի` Հովհաննես-Սմբատը հռչակվում է թագավոր Անիի և շրջակա տարածքների վրա, իսկ Անիի թագավորության հարավ-արևելյան շրջաններում թագավորում է Աշոտ IV-ը։ Հովհաննես-Սմբատի մահից հետո գահն անցնելու էր Աշոտին, սակայն Հովհաննես-Սմբատը դրժեց իր խոստումը, և նա վճռեց իր մահից հետո Անին հանձնել Բյուզանդիային: Այդ նպատակով նա Պետրոս կաթողիկոսին ուղարկեց կայսեր հետ բանակցելու: 

Շուտով մեծ բանակով Արևելք արշավեց բյուզանդական կայսր Վասիլ II-ը: Արքան, 1022 թ. Տրապիզոն՝ կայսեր մոտ, արտակարգ լիազորություններով բանակցելու ուղարկեց Պետրոս Ա-ին, որն աչքի էր ընկնում բյուզանդամետությամբ: Հայոց կաթողիկոսը Տրապիզոնում ամոթալի գործարքով Անիի թագավորությունը կտակեց Բյուզանդիային, որը պատմության մեջ հայտնի է «Ամոթալի կտակ» անվամբ։ Ըստ այդ կտակի՝ Հովհաննես-Սմբատի վախճանվելուց հետո նրա թագավորության մեջ ընդգրկված շրջաններն անցնելու էին կայսրությանը։

1041 թ. մահացան Աշոտ IV-ը, իսկ մի քանի ամիս անց Հովհաննես Սմբատը: Գահն անցավ Աշոտ IV-ի որդի Գագիկ II-ին (գահակալել է 1042-1045 թթ․)։

Հավատարիմ մնալով Տրապիզոնյան կտակին՝ Գետադարձը, 1045 թ․ Գագիկ II-ին դրդում է մեկնել Կ. Պոլիս և ներկայանալ Կոստանդին Մոնոմախ կայսրին։ Շուտով նա կայսերն է ուղարկում նաև իրեն վստահված Անիի բանալիները, արդյունքում Անիի Բագրատունիների թագավորությունն անկում է ապրում։

_________________________________________________

Էսսե

Գրիգոր Զոհրապի <<Զաբուղոն>> բանաստեղցությունը պատմում է Զաբուղոն անունով մի մարդու մասին։ նա գող է: Բայց ո՛չ ռամիկ գող, որին ծաղրում են բանտում, ո՛չ էլ ավազակ: Իր մեծ արժանիքը ճարպկությունն է: Հեշտությամբ հաղթահարում է ամենաամուր փակված դուռը, ամենաբարձր պատը: Ասես անշշուկ ստվեր կարող է անցնել անգամ բանալու անցքից: Ամեն բանից տեղյակ է, ամեն խոսք լսում է:

Զաբուղոն նշանված է։ Նշանդրեքը Պատրիարքարանի մեծ դահլիճում չէ կատարվել։ Պարզապես, հավիտյան սիրելու խոսք են տվել իրար գիշերով՝ ինքը և Վասիլիկը: Գողը, իրհարափոփոխ այլակերպություններով ամեն գիշեր նոր սիրահար է թվում աղջկան:

Սկզբում նրանց սերը լուռ ու ներքին էր, բայց Վասիլիկը չկարողացավ գնահատել այդ պարզ երջանկությունը և ընտրեց արտաքին փայլը։ Նա դավաճանեց Զաբուղոյին՝ նրան մատնելով ոստիկանությանը։ Զաբուղոն տարիներ անցկացրեց բանտում, ապրելով միայն հիշողություններով և սիրով։ Երբ վերջապես փախավ, տեսավ, որ Վասիլիկը արդեն ուրիշի հետ է։ Այդ պահին նա կարող էր ընտրել վրեժը, բայց հաղթեց իրեն և հրաժարվեց դրանից։ Հասկացավ, որ ազատությունը առանց իմաստի դատարկ է, և կամքով վերադարձավ բանտ։

Տարածք՝ 4,506 կմ²
Բնակչություն՝ 141,700
Մարզկենտրոն՝ Կապան

Քաղաքներ՝ Կապան, Գորիս, Սիսիան, Մեղրի, Քաջարան, Ագարակ

Տեսարժան վայրեր՝ Տաթևի ճոպանուղի, Սատանի կամուրջ, Գորիս, Խնձորեսկ

Սյունիքը Հայաստանի ամենամեծ և ամենալեռնոտ մարզն է։ Ամենաբարձր կետը՝ Կապուտջուղ (3906 մ), ամենացածրը՝ Մեղրիի կիրճ (375 մ)։

Գետերից կարևոր են Որոտանը, Ողջին և Մեղրիգետը։ Որոտանի կիրճը հասնում է մինչև 800 մ խորության, որտեղ գտնվում է Սատանի կամուրջը և Շաքի ջրվեժը։

Մարզը հայտնի է նաև հանքային աղբյուրներով։ Բնակեցված է հնագույն ժամանակներից, բայց լեռնային պայմանների պատճառով բնակչության խտությունը ցածր է։

Մարզկենտրոն Կապանը գտնվում է Խուստուփ լեռան ստորոտում, Ողջի գետի ափին։

Հարցեր

1.Աշխարհագրական դիրք. որտե՞ղ է գտնվում մարզը, ո՞ր մարզերին կամ երկրներին է սահմանակից, ո՞րն է մարզկենտրոնը:

Սյունիքը գտնվում է ՀՀ հարավում, սահմանակից է Իրանին և Ադրբեջանին։ Մարզկենտրոնը՝ Կապան։

2.Բնական պայմաններ և ռեսուրսներ. ներկայացրե՛ք մարզի ռելիեֆը (լեռներ, գետեր, լճեր), կլիման և օգտակար հանածոները:

Լեռնային մարզ է (Կապուտջուղ՝ 3906մ)։ Գետեր՝ Որոտան, Ողջի, Մեղրիգետ։ Կլիման՝ լեռնային։ Ունի պղինձ, մոլիբդեն և այլ հանքեր։

3.Բնակչություն. տեղեկություններ հաղորդե՛ք բնակչության թվաքանակի և խոշոր քաղաքների վերաբերյալ:

Մոտ 141,700 մարդ։ Խոշոր քաղաքներ՝ Գորիս, Կապան, Սիսիան, Մեղրի։

4.Տնտեսություն. ի՞նչ արդյունաբերական ձեռնարկություններ կան մարզում, ինչո՞վ է զբաղվում բնակչությունը (գյուղատնտեսություն, տուրիզմ և այլն):

Հիմնականը՝ հանքարդյունաբերություն։ Զբաղվում են նաև գյուղատնտեսությամբ և տուրիզմով։

5.Նշանավոր վայրեր. պատմե՛ք մարզի պատմամշակութային հուշարձանների, վանքերի կամ բնական տեսարժան վայրերի մասին

Տաթևի վանք, Տաթևի ճոպանուղի, Սատանի կամուրջ, Շաքի ջրվեժ, Խնձորեսկ։