23.Էլեկտրամագնիսներ:
25. Երկրի մագնիսական դաշտը: Կողմնացույց:
Առաջադրվող հարցեր՝
1. Ի՞նչ եղանակով կարելի է մեծացնել կոճի մագնիսական դաշտը:
Կոճի դաշտը մեծացնելու համար պետք է ավելացնել հոսանքի ուժը, գալարների թիվը կամ դնել երկաթե միջուկ։
2. Ինչո՞ւ կոճի գալարների թիվը մեծացնելիս նրա մագնիսական դաշտն ուժեղանում է:
Քանի որ յուրաքանչյուր գալար ստեղծում է մագնիսական դաշտ, և շատ գալարների դաշտերը գումարվում են։
3. Ինչո՞ւ կոճի ներսում երկաթե միջուկ տեղադրելիս նրա մագնիսական դաշտն ուժեղանում է:
Երկաթը լավ մագնիսացվող նյութ է, ուժեղացնում է ընդհանուր դաշտը։
4. Ո՞ր սարքն են անվանում էլեկտրամագնիս:
Էլեկտրամագնիս է կոչվում հոսանքով աշխատող մագնիսը (կոճ + հոսանք + միջուկ)։
5. Բերեք էլեկտրամագնիսի կիրառության օրինակներ:
Կիրառություն՝ բեռնակիր կռունկներ, զանգեր, ռելեներ, էլեկտրաշարժիչներ։
6. Ի՞նչ կառուցվածք ունի կողմնացույցը:
Կողմնացույցը ունի մագնիսացված սլաք, որը ազատ պտտվում է առանցքի վրա։
7. Ինչպե՞ս են կողմնացույով որոշում հորիզոնի կողմերը:
Սլաքի հյուսիսային ծայրը ցույց է տալիս հյուսիս, հակառակը՝ հարավ։
8. Ինչո՞վ է բացատրվում այն հանգամանքը, որ կողմնացույցի սլաքը Երկրի տվյալ վայրում տեղակայվում է որոշակի ուղղությամբ:
Քանի որ սլաքը դասավորվում է Երկրի մագնիսական դաշտի ուղղությամբ։
9. Որտե՞ղ են տեղակայված Երկրի մագնիսական բևեռները:
Երկրի մագնիսական բևեռները գտնվում են աշխարհագրական բևեռների մոտ։
10. Ինչո՞վ է պայմանավորված մագնիսական շեղման երևույթը:
Մագնիսական շեղումը պայմանավորված է աշխարհագրական և մագնիսական հյուսիսների տարբերությամբ։
11. Ի՞նչ է մագնիսական փոթորիկը և ինչով է այն պայմանավորված:
Մագնիսական փոթորիկը Երկրի դաշտի կտրուկ փոփոխություն է, պայմանավորված Արեգակի ակտիվությամբ։
Փորձ. Մագնիսացած ասեղն ամրացրեք խցանին և դրեք ջրի մակերևույթին: Ինչ տեղի կունենա: Բացատրեք դիտվող երևույթը:
Մագնիսացած ասեղը ջրի վրա կդասավորվի հյուսիս–հարավ ուղղությամբ։
Պատճառը՝ Երկրի մագնիսական դաշտի ազդեցությունն է
