Author: Ալեքս Մելիքյան

A, some, any – countable and uncountable nouns․ Complete ex.-es 1, 2, 3

School leaving review

Include the following information in your presentation

1.Name, surname, grade

Aleqs Meliqyan 9-6

2.How are my elective subjects related to my future career?

Carpenter, its not really relative to my future job but i choose that subject in our school for fun and get some pleasure by making thing from wood, here it is

3.Do my abilities, character traits, and hobbies match my future career?

Yes, i have my Charisma and People likes that, i can communicate whit people easily and makes some jokes.

4.What educational projects and research activities have I carried out that may be related to my future profession?

Trips, i went to Hiking whit classmates on Hatis mountain, it was really good to hike on the top of mountain.

5.What books and articles have I read that really meet my interests?

The Holy Bible(new testement), Andranik Ozanian biography

6.Have the meetings with the invited specialists at the educational complex played any role in my professional orientation?

Personally i didn’t meet specialists in my school
7.Where will I continue my education after leaving the 9th grade?

In MSKH high School

1․րտագրել` փակագծերի մեջ առնված գոյականները գործածելով համապատասխան հոլովով:
Վարդանը (հպարտություն)  էր նայում (որդի): Կարծես դեռ երեկ էր, որ նա մերկ (ոտք) ու կարճ (շալվար)  թռչկոտում էր (պարտեզ),  իսկ այսօր, իր բարեկազմ (հասակ), վերին շրթունքը զարդարող բեղերի (փունջ) և (աչքեր)  խելացի (արտահայտություն) արդեն հասուն (տղամարդ)  կերպարանք էր ստացել:  Նրանք գնում էին (անտառ) ձգվող նեղ (արահետ), արևի շողերը (ճյուղ) արանքով թափանցում էին ցած, ոսկե (երանգ)  վառում բազմերանգ ծաղիկները: Վարդանը կանգ առավ, (գլուխ)  ցույց տվեց բարձունքի (ճեղք)  բխող բարակ աղբյուրը: Վճիտ ջուրը (կարկաչ)  ցած էր հոսում թփերի արանքով ու կորչում (խոտ):

Վարդանը հպարտությամբ էր նայում որդուն։ Կարծես դեռ երեկ էր, որ նա մերկ ոտքերով ու կարճ շալվարով թռչկոտում էր պարտեզում, իսկ այսօր, իր բարեկազմ հասակով, վերին շրթունքը զարդարող բեղերի փնջով և աչքերի խելացի արտահայտությամբ, արդեն հասուն տղամարդու կերպարանք էր ստացել։ Նրանք գնում էին անտառ ձգվող նեղ արահետով, արևի շողերը ճյուղերի արանքով թափանցում էին ցած, ոսկե երանգով վառում բազմերանգ ծաղիկները։ Վարդանը կանգ առավ, գլխով ցույց տվեց բարձունքի ճեղքից բխող բարակ աղբյուրը։ Վճիտ ջուրը կարկաչով ցած էր հոսում թփերի արանքով ու կորչում խոտի մեջ։

2. Բառաշարքում առանձնացնել հոմանիշների 5 եռյակ:
Ջլատել, վատաբանել, հանգցնել,  վհատվել, մարել, հուսալքվել, փնովել, պղծել մասնատել, հուսահատվել, պառակտել, ապականել, շիջել, պախարակել, արատավորել:

1.վհատվել – հուսահատվել – հուսալքվել

2.մարել – շիջել – հանգցնել

3.վատաբանել – փնովել – պախարակել

4.պղծել – ապականել – արատավորել

5.մասնատել – պառակտել – ջլատել

3․Ո՞րն է տրված նախադասության քերականական և տրամաբանական ճիշտ շարունակությունը։ 

Կռվում էր ամենքի հետ, բոլորին ծույլ էր անվանում,․․․․

ա․ և իր մասին մեծ կարծիք ուներ։

բ․ բայց ինքն ամբողջ կյանքում բացարձակապես ոչինչ չէր կատարել։ 

գ․ համոզված էր, որ աշխարհում միայն ծույլեր կան։

դ․ ցույց տալով չարվածը։ 

բ․ բայց ինքն ամբողջ կյանքում բացարձակապես ոչինչ չէր կատարել։ 

4․ Ճշտի՛ր հատուկ անունների գրությունը։ 

Ցլիկ ամրամ, բյուզանդական կայսրություն, դավթակ քերթող, հակոբ մեղապարտ, արտեմիսի տաճար, լյուքսենբուրգի մեծ դքսություն, վազգեն կաթողիկոս, գարեգին նժդեհ։ 

Ցլիկ Ամրամ, Բյուզանդական կայսրություն, Դավթակ Քերթող, Հակոբ Մեղապարտ, Արտեմիսի տաճար, Լյուքսենբուրգի Մեծ Դքսություն, Վազգեն Կաթողիկոս, Գարեգին Նժդեհ

5․ Տրված բառերը տեքստի հոմանիշ դարձվածքների փոխարեն գրի՛ր:

Շնչում է, հուզվում է, արթնանում է, բարձրանում է, պարզվում է, կատարվածը, հետապնդում է:

Ծաղիկը գնում է, ի՛նչ է տեսնում. այգու մեջ մի զմրուխտ պալատ, պալատի մեջ ոսկի դագաղ, դագաղի մեջ մի ջահել, գեղեցիկ երիտասարդ, որը ոչ քնած է, ոչ մեռած, շունչը վրեն հազիվ տրփում է: Տեսնում է թե չէ, սիրտը փուլ է գալիս, էլ չի դիմանում, լաց է լինում ու կռանում է, համբուրում: Արտասուքի կաթիլներն ընկնում են երիտասարդի երեսին. երիտասարդը հանկարծ բաց է անում աչքերն ու վեր է կենում, կանգնում, ինչպես էն դրախտում բուսած սոսիներից մեկը:
Դու մի՛ ասիլ՝ հենց ինքը Արին-Արմանելին է, որ կա:
— Ո՞վ ես դու, սիրո՛ւն աղջիկ,- հարցնում է Արին-Արմանելին,- և ինչպե՞ս ընկար էս աշխարհը:
Ու Ծաղիկը կանգնում, պատմում է իր գլխին եկածը, թե ինչպես ինքը գերի էր Սպիտակ դևին, որ այժմ էլ ետևիցն է ընկել ու հալածում է իրեն:

1.շունչը վրեն հազիվ տրփում է — շնչում է

2.սիրտը փուլ է գալիս — հուզվում է

3.բաց է անում աչքերը — արթնանում է

4.վեր է կենում — բարձրանում է

5.դու մի՛ ասիլ — պարզվում է

6.իր գլխին եկածը — կատարվածը

8.ետևիցն է ընկել — հետապնդում է

Ինչպե՞ս են Վասիլիկի և Պետրոս Գետադարձի արարքները փոխում Զաբուղոնի և Հայաստանի ճակատագիրը: Կարո՞ղ էր արդյոք նրանց ընտրությունը փոխել իրադարձությունների ընթացքը։

Գեղարվեստական հատված

Հատված Գրիգոր Զոհրապի «Զաբուղոն» նորավեպից. էջ129-130

Մեղմիվ կը մոտենա անոր տունին. պատուհանին առջև խոսացկության ձայն մը կեցնե զինքը. ո՞վ է ներսը. մտիկ կ՚ընե, չի հավատար իր լսածին. ներս կը մտնե անձայն, առանց իր ներկայությանը կասկածը տալու, ու չի հավատար իր տեսածին. ժամ մը ամբողջ անկյուն մը կծկված կը սպասե, չկրնալով ցրված միտքը ամփոփել. հետո տակավ ինքզինքը կը գտնե, կը խորհի ու ձեռքը ակամա կ՚երթա պզտիկ դանակի մը կոթին զոր մեջքի գոտիին անցուցած է. մատները կը շոյեն զենքը. առջի հեղն է որ արյուն թափելու հարկը կը տեսնե որոշ ու հստակ. ինքը որ ամեն բանե կրնա փախչիլ, այս վրեժխնդրության գաղափարեն չի կրնար զատվիլ ահա։ Ո՞վ է այդ ապուշ էակը որ իր թողած պակասը լեցնելու եկած է այստեղ, սա նստող տղո՞ւն համար Վասիլիկ մոռցած է զինքը։ Մեկ նայվածքով կը չափե, կը գնահատե այս ոսոխը ու շատ վար կը գտնե իրմե։

Եվ իր սիրտը լեցնող արհամարհանքին առջև վրեժի գաղափարը կը թուլնա. ձեռքը կը քաշե դանակին բունեն զոր իր պրկված մատները կիսովին դուրս քաշած էին մեջքի գոտիեն. ո՛չ, չեն արժեր ասոնք իր զայրույթը, ու կամացուկ դուրս կ՚ելլե կրկին։ Բոլոր գիշերը կը քալե թափառական, փողոցներուն մեջ. ո՞ւր պիտի երթա այսպես. տուն չունի, ծանոթ չունի։ Կը խորհի որ այդքան ծանրագնի ձեռք անցուցած ազատությունը բանի մը չի ծառայեր և ուսերուն վրա կը ծանրանա։

Արշալույսին հետ՝ վարանոտ քայլերով ետ կը դառնա, իր բանտին նորեն, որուն դրան առջև կը գտնեն զինքը առտուն ու ներս կ՚առնեն։

ՊԱՏՄԱԿԱՆ ՀԱՏՎԱԾ

Ամենայն հայոց կաթողիկոս Պետրոս Ա Գետադարձը աթոռակալել է 1019-1058 թթ.: Պետրոսի աթոռակալությունը համընկավ անհանգիստ ժամանակների հետ: Հայոց արքա Գագիկ I-ի մահից հետո նրա երկու որդիների միջև պայքար է ծավալվում հայոց գահին տիրելու համար: Կաթողիկոս Պետրոս Գետադարձի և Պահլավունի իշխանների գլխավորությամբ Անիում կողմերի միջև կնքվում է համաձայնություն, ըստ որի` Հովհաննես-Սմբատը հռչակվում է թագավոր Անիի և շրջակա տարածքների վրա, իսկ Անիի թագավորության հարավ-արևելյան շրջաններում թագավորում է Աշոտ IV-ը։ Հովհաննես-Սմբատի մահից հետո գահն անցնելու էր Աշոտին, սակայն Հովհաննես-Սմբատը դրժեց իր խոստումը, և նա վճռեց իր մահից հետո Անին հանձնել Բյուզանդիային: Այդ նպատակով նա Պետրոս կաթողիկոսին ուղարկեց կայսեր հետ բանակցելու: 

Շուտով մեծ բանակով Արևելք արշավեց բյուզանդական կայսր Վասիլ II-ը: Արքան, 1022 թ. Տրապիզոն՝ կայսեր մոտ, արտակարգ լիազորություններով բանակցելու ուղարկեց Պետրոս Ա-ին, որն աչքի էր ընկնում բյուզանդամետությամբ: Հայոց կաթողիկոսը Տրապիզոնում ամոթալի գործարքով Անիի թագավորությունը կտակեց Բյուզանդիային, որը պատմության մեջ հայտնի է «Ամոթալի կտակ» անվամբ։ Ըստ այդ կտակի՝ Հովհաննես-Սմբատի վախճանվելուց հետո նրա թագավորության մեջ ընդգրկված շրջաններն անցնելու էին կայսրությանը։

1041 թ. մահացան Աշոտ IV-ը, իսկ մի քանի ամիս անց Հովհաննես Սմբատը: Գահն անցավ Աշոտ IV-ի որդի Գագիկ II-ին (գահակալել է 1042-1045 թթ․)։

Հավատարիմ մնալով Տրապիզոնյան կտակին՝ Գետադարձը, 1045 թ․ Գագիկ II-ին դրդում է մեկնել Կ. Պոլիս և ներկայանալ Կոստանդին Մոնոմախ կայսրին։ Շուտով նա կայսերն է ուղարկում նաև իրեն վստահված Անիի բանալիները, արդյունքում Անիի Բագրատունիների թագավորությունն անկում է ապրում։

_________________________________________________

Էսսե

Գրիգոր Զոհրապի <<Զաբուղոն>> բանաստեղցությունը պատմում է Զաբուղոն անունով մի մարդու մասին։ նա գող է: Բայց ո՛չ ռամիկ գող, որին ծաղրում են բանտում, ո՛չ էլ ավազակ: Իր մեծ արժանիքը ճարպկությունն է: Հեշտությամբ հաղթահարում է ամենաամուր փակված դուռը, ամենաբարձր պատը: Ասես անշշուկ ստվեր կարող է անցնել անգամ բանալու անցքից: Ամեն բանից տեղյակ է, ամեն խոսք լսում է:

Զաբուղոն նշանված է։ Նշանդրեքը Պատրիարքարանի մեծ դահլիճում չէ կատարվել։ Պարզապես, հավիտյան սիրելու խոսք են տվել իրար գիշերով՝ ինքը և Վասիլիկը: Գողը, իրհարափոփոխ այլակերպություններով ամեն գիշեր նոր սիրահար է թվում աղջկան:

Սկզբում նրանց սերը լուռ ու ներքին էր, բայց Վասիլիկը չկարողացավ գնահատել այդ պարզ երջանկությունը և ընտրեց արտաքին փայլը։ Նա դավաճանեց Զաբուղոյին՝ նրան մատնելով ոստիկանությանը։ Զաբուղոն տարիներ անցկացրեց բանտում, ապրելով միայն հիշողություններով և սիրով։ Երբ վերջապես փախավ, տեսավ, որ Վասիլիկը արդեն ուրիշի հետ է։ Այդ պահին նա կարող էր ընտրել վրեժը, բայց հաղթեց իրեն և հրաժարվեց դրանից։ Հասկացավ, որ ազատությունը առանց իմաստի դատարկ է, և կամքով վերադարձավ բանտ։

Տարածք՝ 4,506 կմ²
Բնակչություն՝ 141,700
Մարզկենտրոն՝ Կապան

Քաղաքներ՝ Կապան, Գորիս, Սիսիան, Մեղրի, Քաջարան, Ագարակ

Տեսարժան վայրեր՝ Տաթևի ճոպանուղի, Սատանի կամուրջ, Գորիս, Խնձորեսկ

Սյունիքը Հայաստանի ամենամեծ և ամենալեռնոտ մարզն է։ Ամենաբարձր կետը՝ Կապուտջուղ (3906 մ), ամենացածրը՝ Մեղրիի կիրճ (375 մ)։

Գետերից կարևոր են Որոտանը, Ողջին և Մեղրիգետը։ Որոտանի կիրճը հասնում է մինչև 800 մ խորության, որտեղ գտնվում է Սատանի կամուրջը և Շաքի ջրվեժը։

Մարզը հայտնի է նաև հանքային աղբյուրներով։ Բնակեցված է հնագույն ժամանակներից, բայց լեռնային պայմանների պատճառով բնակչության խտությունը ցածր է։

Մարզկենտրոն Կապանը գտնվում է Խուստուփ լեռան ստորոտում, Ողջի գետի ափին։

Հարցեր

1.Աշխարհագրական դիրք. որտե՞ղ է գտնվում մարզը, ո՞ր մարզերին կամ երկրներին է սահմանակից, ո՞րն է մարզկենտրոնը:

Սյունիքը գտնվում է ՀՀ հարավում, սահմանակից է Իրանին և Ադրբեջանին։ Մարզկենտրոնը՝ Կապան։

2.Բնական պայմաններ և ռեսուրսներ. ներկայացրե՛ք մարզի ռելիեֆը (լեռներ, գետեր, լճեր), կլիման և օգտակար հանածոները:

Լեռնային մարզ է (Կապուտջուղ՝ 3906մ)։ Գետեր՝ Որոտան, Ողջի, Մեղրիգետ։ Կլիման՝ լեռնային։ Ունի պղինձ, մոլիբդեն և այլ հանքեր։

3.Բնակչություն. տեղեկություններ հաղորդե՛ք բնակչության թվաքանակի և խոշոր քաղաքների վերաբերյալ:

Մոտ 141,700 մարդ։ Խոշոր քաղաքներ՝ Գորիս, Կապան, Սիսիան, Մեղրի։

4.Տնտեսություն. ի՞նչ արդյունաբերական ձեռնարկություններ կան մարզում, ինչո՞վ է զբաղվում բնակչությունը (գյուղատնտեսություն, տուրիզմ և այլն):

Հիմնականը՝ հանքարդյունաբերություն։ Զբաղվում են նաև գյուղատնտեսությամբ և տուրիզմով։

5.Նշանավոր վայրեր. պատմե՛ք մարզի պատմամշակութային հուշարձանների, վանքերի կամ բնական տեսարժան վայրերի մասին

Տաթևի վանք, Տաթևի ճոպանուղի, Սատանի կամուրջ, Շաքի ջրվեժ, Խնձորեսկ։

§ 38. Գաղափար ատոմային էներգիայի մասին: Ատոմային էներգիայի խաղաղ օգտագործումը:

1. Ի՞նչ փոխակերպումներ են տեղի ունենում ճառագայթաակտիվ տրոհման պրոցեսում:

Միջուկը բաժանվում է, առաջանում են փոքր միջուկներ, նեյտրոններ և մեծ էներգիա։

2. Ի՞նչն է կոչվում ուրանի կրիտիկկան զանգված:

Ուրանի կրիտիկական զանգված՝ այն նվազագույն քանակն է, որի դեպքում շղթայական ռեակցիան ինքն իրեն շարունակվում է։

3. Ի՞նչ է շղթայական ռեակցիան:

Շղթայական ռեակցիա՝ երբ մեկ տրոհումից առաջացած նեյտրոնները առաջացնում են նոր տրոհումներ։

4. Ի՞նչ է միջուկայն ռեակտորը:

Միջուկային ռեակտոր՝ սարք, որտեղ վերահսկվում է միջուկային ռեակցիան և ստացվում է էներգիա։

5. Ինչպե՞ս են կառավարում շղթայական ռեակցիան:

Կառավարում են՝ նեյտրոն կլանող ձողերով (կադմիում, բոր)՝ դանդաղեցնելով ռեակցիան։

6. Թվարկեք միջուկային ռեակտորի հիմնական մասերը:

ռեակտորի միջուկ, վառելիք (ուրան), վերահսկիչ ձողեր, սառեցման համակարգ, պատյան։

7. Ի՞նչ գիտեքՀայկական ատոմակայանի մասին: Ատոմային էներգետիկա, ատոմային ռումբ: Բնապահպանական խնդիրներ և հետևանքներ: (Հավաքել և ներկայացնել տեղեկություն):

արտադրում է էլեկտրաէներգիա։

Օգուտ՝ մեծ էներգիա առանց CO₂
Ռիսկ՝ ճառագայթում, թափոններ
Ատոմային ռումբ՝ անկառավարելի շղթայական ռեակցիա, կործանարար։

8. Ո՞րն է էներգիայի աղբյուրների հիմնախնդիրները:

վառելիքի սպառում, շրջակա միջավայրի աղտոտում, էներգիայի պահանջի աճ։

9. Որո՞նք են ատոմային ատոմակայանների առավելությունները մյուս էլեկտր. համեմատությամբ:

շատ էներգիա, քիչ վառելիք, քիչ CO₂, կայուն աշխատանք։

10. Որո՞նք են միջուկային էներգետիկայի վտանգավորության հիմնական աղբյուրները: Անվտանգութքան ապահովումը ԱԷԿ-ի աշխատանքում:

ճառագայթում, վթարներ, թափոններ։
Անվտանգություն՝ պաշտպանիչ շերտեր, վերահսկում, ավտոմատ համակարգեր։

Նախագիծ՝

Ատոմակայաններ-դրական և բացասական կողմերը:

1)Գտնել 45-ի բոլոր բաժանարարների գումարը:

78
2)Գտնել 48-ի բոլոր բաժանարարների գումարը:

124
3)Գտնել 12 և 20 թվերի ընդհանուր բաժանարարների քանակը:

4
4)Գտնել 15 և 25 թվերի ընդհանուր բաժանարարների քանակը:

3
5)Գտնել [23;123] միջակայքին պատկանող բոլոր ամբողջ թվերի քանակը:

101
6)Գտնել [-25;56] միջակայքին պատկանող բոլոր ամբողջ թվերի քանակը:

82
7)Գտնել բաժանելին, եթե բաժանարարը 7 է, քանորդը` 5, իսկ մնացորդը՝ 3:

38
8)Գտնել բաժանելին, եթե բաժանարարը 9 է, քանորդը` 8, իսկ մնացորդը՝ 6:

78
9)Քանի՞ պարզ թիվ կա [29;50) միջակայքում:

6
10)Քանի՞ պարզ թիվ կա (56;71] միջակայքում:

4
11)Գտնել 5 թվի և նրա հակադիր թվի գումարը:

0
12)Գտնել 6 թվի և նրա հակադիր թվի գումարը:

0
13)28-ը 20–ից քանի՞ տոկոսով է մեծ:

40%
14)16-ը 12-ից քանի՞ տոկոսով է մեծ:

15)Գտնել 48-ի 20%-ը:

9.6
16)Գտնել 36-ի 25%–ը:

9
17)Գտնել այն թիվը, որի 40%-ը հավասար է 80-ի:

200
18)Գտնել այն թիվը, որի 50%–ը հավասար է 34-ի:

68
19)2-ը 10-ի քանի՞ տոկոսն է:

20%
20)4–ը 20–ի քանի՞ տոկոսն է:

20%

Մեկ ստորոգյալ ունեցող նախադասությունները կոչվում են պարզ նախադասություններ: Մեկից ավելի ստորոգյալ ունեցող նախադասությունները կոչվում են բարդ նախադասություններ:

Օրինակ՝ Լույսը բացվեց։ Պարզ նախադասություն է։
Լույսը բացվեց, և նոր օր սկսվեց։ Բարդ նախադասություն է։


1․Առաջադրանքներ:
1.Որոշիր՝ նախադասությունը պարզ է, թե բարդ:

1.Դրսում քամին դադարեց, սկսեց ձյուն տեղալ:
Բարդ

2.Սրթսրթալով տեղավորվեցինք մի փոքր անձավում:
Պարզ

3.Երեխաները ծառից խոշոր, բայց խակ սալոր էին քաղել:
Բարդ

4.Շրջակայքում փայտ չկար, որ խարույկ վառեինք:
Պարզ

5.Մինչև լույս կդիմանանք ու մեր որսը լուսաբացին կշարունակենք:
Բարդ

6.Աստծո հրամանով սարերն իրար են մոտեցել, լիճը հասցրել են մինչև երկինք և ազատել վիշապից:
Բարդ

7.Երեխաների ճիշտ դաստիարակությունն ամեն ընտանիքի առաջնային խնդիրն է:
Պարզ

8.Անտառը դատարկվում է, ու ծառերը չորանում են:
Բարդ

2․Կետադրիր, եթե անհրաժեշտ է:

Այստեղ ծաղիկների հոտն էր բռնել, և մի քիչ այն կողմ՝ աղբանոցի հոտը։

Թագավոր ընտրվելուց հետո բնավորությունն անմիջապես փոխեց, հպարտացավ։

Շուտով բոլորը հիասթափվեցին, մի խումբ
ծաղիկներ նրա դեմ ըմբոստացան։

Իր տեղից իսկույն ելավ ու աթոռ առաջարկեց։

Համեցեք, խնձոր, անուշ արեք, օրը շոգ է, ծարավ կլինեք։

Հրավերը շնորհակալությամբ ընդունեցի և ձիս կանգնեց ծառի տակ։

Սիսակն ընտանիքից էր բաժանվում, Միսակը՝ այգուց։

Հակոբ ապոր խնձորենիներն աճում էին, ու դրանց հետ աճում էր նաև որդին։

Եզան մեջքն ուղիղ էր, ետևի մասը՝ մի քիչ տափակ, վիզը՝ հաստ, գլուխը՝ դիք։

Զօր ու գիշեր երկինքը ցողում է, և հողը խոնավ է։

Հայացքը գցել էր մի կետի, ու սիրտը արագ բաբախում էր։

3․ Կետադրիր նախադասությունները

Կհանդիպես նրան, բայց հաջողություն չեմ ակնկալում։

Ուսին մնացել է խոռոչաձև սպի, իսկ հոգում՝ չսպիացող մի ցավ։

Մեքենան դղրդյունով անցավ քարե նեղ կամուրջը, մի քանի կիլոմետր համաչափ վազքով սլացավ գետի ափով, ապա բարձրացավ քարքարոտ ճանապարհով։

Թողել եմ ներքև և փառք, և գանձ, և քեն, և նախանձ։

Ոչ հայրենիք ունի, ոչ տուն, ոչ անուն։

Կրակը լափեց թե սերմ, թե սերմնացան։

Նա այն հարուստներից էր, որոնց պարսկերեն հորջորջումով կոչում են նովսիքա, այսինքն՝ նոր քսակի տեր։

Բոլորին զբաղեցնում էր մի միտք՝ այն է՝ վաստակել որքան կարելի է շատ և որքան կարելի է շուտ։

Հովիվներն աշխատում էին թաքցնել ոչխարների հոտերը և գուժում էին այդ բոթը։

Երիտասարդը մխրճվել էր մինչև հատակը, և ոչ մի ապարանք չէր տեսել այդտեղ։
Կրակները վաղուց հանգել էին, և շարժումը դադարել էր։

Տներում վառվում էին կրակները, և գյուղի վրա բացվում էր պարզ ու աստղազարդ երկինքը։

Հանգչում էին լույսերը, և մի ակնթարթում մասրենին կորչում էր խավարի մեջ։

4․ Փակագծերում տրված տարբերաներից ընդգծի՛ր ճիշտը։

Ես քեզ առնվազն ութ անգամ զանգահարել եմ, բայց դու չես պատասխանել։
Բոլորը հոտնկայս ծափահարում էին պատանի ջութակահարին։
Ցերեկը ես մեծ մասամբ տանն եմ լինում։
Մենք նրան ազգովին ընտրեցինք նախագահ, բայց նա շուտով կորցրեց ժողովրդի վստահությունը։
Մրցույթի արդյունքներն առայժմ չեն հրապարակվել, բայց ես չեմ կասկածում իմ հաղթանակին։
Մեր փողոցի նոր գետնանցումը արդեն գործում է։

5․ Աջ սյունյակից ընտրե՛ք յուրաքանչյուր կապակցության իմաստն արտահայտող բառը։
1․ Մրգահյութից զովացուցիչ ըմպելիք — օշարակ
2․ մեղք գործել — մեղանչել
3․ ծաղիկ աճեցնելու ծաղկաման — թաղար
4․ գինի մատուցող անձ — մատռվակ
5․ մեկի մոտ սովորել — աշակերտել
6․ ծարավից տանջվել, տոչորվել — հովեկ
7․ հագուստի, գոտու ծայրերը միացնող օղակ — ճարմանդ
8․ ամառանոց եկած անձ — հովեկ
9․ մեղուների բույն — փեթակ
10․ տնային բաց ոտնաման — հողաթափ
11․ դաս տալ, ուսուցանել — դասավանդել

1.Որո՞նք են ալկալիական մետաղներ։

Լիթիում, Նատրիում, Կալիում, Ռուբիդիում, Ցեզիում, Ֆրանսիում։

2.Ո՞ր խմբում են գտնվում ալկալիական մետաղները պարբերական համակարգում։

I խումբ

3.Ի՞նչ ընդհանուր բան կա ալկալիական մետաղների արտաքին էլեկտրոնային շերտում։

Ունեն 1 արտաքին էլեկտրոն։

4.Ի՞նչ օքսիդացման աստիճան են սովորաբար ցուցաբերում ալկալիական մետաղները։

+1

5.Ինչո՞ւ են ալկալիական մետաղները հեշտությամբ արձագանքում այլ նյութերի հետ։

Քանի որ հեշտ են կորցնում այդ 1 էլեկտրոնը։

6.Ինչո՞ւ ալկալիական մետաղները բնության մեջ չեն հանդիպում ազատ վիճակում։

Շատ ակտիվ են, անմիջապես միանում են այլ տարրերի։

7.Ինչպե՞ս է արտաքին մեկ էլեկտրոնը ազդում նրանց քիմիական ակտիվության վրա։

Այդ 1 էլեկտրոնը թույլ կապված է, հեշտ տալիս են։

8.Ինչո՞ւ է նրանց ակտիվությունըմեծանում վերևից ներքև խմբում։

Ներքև իջնելիս ատոմը մեծանում է, էլեկտրոնը ավելի հեշտ է պոկվում։

9.Ինչո՞ւ է ֆրանսիումը քիչ ուսումնասիրված տարր։

Շատ հազվադեպ ու ռադիոակտիվ է։

10.Ի՞նչ գույն և կառուցվածք ունեն ալկալիական մետաղները։

Արծաթագույն, մետաղական բյուրեղական կառուցվածք։

11.Ինչո՞ւ են դրանք փափուկ և հեշտ կտրվող։

Թույլ կապեր ունեն, փափուկ են։

12.Ինչպե՞ս է փոխվում հալման ջերմաստիճանը խմբում ներքև շարժվելիս։

Նվազում է։

13.Ինչպե՞ս է փոխվում խտությունը խմբում ներքև շարժվելիս։

Ընդհանուր՝ մեծանում է։

14.Համեմատիր լիթիումը և ցեզիումը՝ ո՞րն է ավելի ակտիվ և ինչո՞ւ։

Ցեզիումը ավելի ակտիվ է, ավելի մեծ ատոմ, հեշտ է տալիս էլեկտրոնը։

15.Ինչպե՞ս կփոխվի մետաղի հատկությունը, եթե նրա արտաքին շերտում լինի ոչ թե 1, այլ 2 էլեկտրոն։

Կլինի պակաս ակտիվ (արդեն ալկալիական չի լինի, այլ ալկալահողային)։

16.Ինչո՞ւ ալկալիական մետաղները համարվում են ուժեղ վերականգնիչներ։

Քանի որ հեշտությամբ տալիս են էլեկտրոն, վերականգնիչ են։

17.Գրիր ռեակցիայի օրինակ, որտեղ ալկալիական մետաղը տալիս է իր էլեկտրոնը։

Օրինակ՝
2Na → 2Na⁺ + 2e⁻

18.Ինչ տեղի կունենա, եթե նատրիումը փոխազդի ջրի հետ (բացատրիր ընդհանուր ձևով)։

Արագ ռեակցիա, առաջանում է ալկալի (NaOH) և ջրածին գազ, ջերմություն է անջատվում։

19.Ո՞ր ալկալիական մետաղը կլինի ամենաակտիվը :

Ֆրանսիում (տեսականորեն ամենաակտիվը)։

Դասի հղումը՝ Ալկալիական մետաղներ

Երկրաչափական պրոգրեսիան անվանում ենք անվերջ նվազող, եթե նրա հայտարարը բացարձակ արժեքով փոքր է մեկից:

q հայտարարով {a_n} անվերջ նվազող երկրաչափական պրոգրեսիայի գումարը
S = a₁/(1 — q) արտահայտության արժեքն է:

Օրինակ 1.
{a_n} անվերջ նվազող երկրաչափական պրոգրեսիայում a₁= 6, q = 1/3: Հաշվենք պրոգրեսիայի գումարը:
Լուծում.

Օրինակ 2.

Հաշվենք 2 + 2/3 + 2/9 + 2/27 +… գումարը:
Լուծում.
Նկատենք, որ յուրաքանչյուր հաջորդ կոտորակը նախորդից փոքր է 3 անգամ։ Ուրեմն՝ q = 1/3: Քանի որ a₁ = 2 ուրեմն՝

Առաջադրանքներ․

1)Պարզե՛ք՝ արդյոք տրված երկրաչափական պրոգրեսիան անվերջ նվազո՞ղ է.

ա)այո բ)այո գ)ոչ դ)ոչ ե)ոչ զ)այո է)ոչ ը)ոչ

2)Պարզե՛ք՝ արդյոք տրված երկրաչափական պրոգրեսիան անվերջ նվազո՞ղ է: Եթե անվերջ նվազող է, ապա հաշվե՛ք պրոգրեսիայի գումարը.

ա)ոչ բ)այո գ)ոչ դ)այո

3)Հաշվե՛ք անվերջ նվազող երկրաչափական պրոգրեսիայի գումարը.

ա)այո բ)այո գ)այո դ)այո ե)այո զ)այո է)այո ը)այո

S.O.S save our space.

My School Trips.

If you could change one thing in your country, what would you change?

My favorite corner in school.

The internet in my Life.